Licht op de route, licht in de samenleving

In de provincie Utrecht is fietsen geen hobby, maar een manier van leven. Dagelijks bewegen duizenden studenten, forenzen en omwonenden zich per fiets tussen Zeist en het Utrecht Science Park (USP). Toch is er één cruciaal stuk waar die beweging ’s avonds stokt: het donkere fietspad over de Bisschopsweg. Een plek waar mensen omfietsen, zich onveilig voelen of liever helemaal niet meer rijden met name studenten, vrouwen en gezinnen.

Voor mij is dit geen abstract dossier. Als geboren en getogen Zeisternaar ken ik dit gebied goed. Al in de jaren ’90, toen ik gemeenteraadslid was in Zeist, stond deze route op de agenda. Destijds dreigde zelfs een aansluiting op de A28. Die is er gelukkig nooit gekomen, waardoor een waardevol natuurgebied behouden bleef inclusief een belangrijke fietsverbinding naar het USP.

Maar één probleem is al meer dan dertig jaar hetzelfde: de veiligheid in het donker. Zeist wil verlichting, De Bilt waar een deel van de route doorheen loopt niet, uit zorg voor lichtvervuiling. Die zorg is begrijpelijk. Maar het debat is te vaak óf-óf gevoerd, terwijl er juist behoefte is aan slimme oplossingen.

De signalen zijn duidelijk. In Zeist keert de roep om verlichting telkens terug, niet als luxe maar als basisvoorwaarde voor sociale veiligheid. Toch blijft het steken in een bestuurlijke patstelling: meerdere gemeenten, verschillende belangen en de vraag wie betaalt. In De Bilt werd een recent voorstel voor verlichting zelfs verworpen.

Daarom heeft D66 samen met de VVD schriftelijke vragen aan Gedeputeerde Staten gesteld tijdens het vragenhalfuur tijdens de laatste Provinciale Statenvergadering. Onze inzet was helder: kan de provincie helpen om deze belangrijke fietsroute veiliger en leefbaarder te maken?

Want donker is niet neutraal. Donker maakt onzeker. Donker dwingt omwegen. En donker beperkt de vrijheid van mensen zeker van wie zich ’s avonds al kwetsbaar voelt. Voor studenten en jonge vrouwen die vanaf het USP naar Zeist fietsen, moet veilig reizen vanzelfsprekend zijn.

D66 kiest daarom voor actie. We vroegen het provinciebestuur om samen met Zeist en De Bilt te onderzoeken wat wél kan: kan de provincie subsidiëren, het overleg faciliteren en bijdragen aan oplossingen die veiligheid, duurzaamheid en natuurwaarden combineren? De Gedeputeerde heeft toegezegd dit onderwerp bestuurlijk te bespreken en gemeenten te wijzen op bestaande subsidiemogelijkheden. Daarnaast loopt er onderzoek van de Hogeschool Utrecht naar mogelijke oplossingen voor dit gebied.

Dit is waar D66 voor staat: praktische oplossingen in plaats van eindeloze discussies. Samenwerking in plaats van loopgraven. Verlichting waar het nodig is, slimme alternatieven waar het kan en altijd oog voor de leefomgeving. Veiligheid is geen detail. Het is een voorwaarde om vrij te leven, te leren en te bewegen. Elk fietspad dat we veiliger maken, laat zien dat we rekening houden met elkaar en verantwoordelijkheid nemen.

In september 2025 werd in de Staten van Utrecht een D66-motie unaniem aangenomen om (sociale) veiligheid nog nadrukkelijker mee te nemen in het mobiliteitsbeleid, onze infrastructuur en het bouwen van woningen. Laten we de daad bij het woord voegen. De realiteit op deze route laat zien hoe hard dat nodig is. Samen met onze coalitiepartners blijven we dit onderwerp agenderen. Want licht op de route betekent licht in de samenleving.