Over de gemeentebelastingen

Waarom stijgen de gemeentebelastingen?
Veel inwoners schrikken van de aanslag afvalstoffenheffing. Hoe zit dat? De stijging van het vastrecht valt op en dat begrijpen we. Hieronder leggen we uit waar die stijging vandaan komt.

Geld - Beeld: Leo Schouten

Wat houdt de afvalstoffenheffing in?

Milieuparkje - Beeld: Leo Schouten

De afvalstoffenheffing dient ter vergoeding van de kosten van het verzamelen, afvoeren en verwerken van afval. Het gaat hierbij om PMD (plastic, metaal en drankverpakkingen), groenafval en restafval. PMD (mits van voldoende kwaliteit) en groenafval worden hergebruikt en het restafval wordt verbrand. Glas en textiel worden in afzonderlijke containers verzameld. In milieuparken kan grof afval, bijvoorbeeld oude meubels en bouwpuin, worden ingeleverd (nu tegen vergoeding).
De gemeente Leudal heeft de afvalinzameling uitbesteed aan Reinigingsdienst Maasland.
De kosten voor de inzameling van afvalstoffen worden door de inwoners betaald via de zogenoemde afvalstoffenheffing. De rijksoverheid heeft bepaald dat de gemeente nooit meer mag vragen dan de daadwerkelijke kosten. De gemeenteraad heeft besloten om deze kosten voor 100% door te berekenen.
De heffing wordt geïnd door BsGW (Belastingsamenwerking Gemeenten en Waterschappen Limburg).

Waarom stijgt de afvalstoffenheffing?

De stijging heeft drie belangrijke oorzaken:

1. De tijdelijke korting stopt.
In 2024 en 2025 kregen huishoudens €60 korting op het vastrecht. In 2024 zijn de kosten voor het vastrecht dan ook gedaald. Voor deze korting is besloten door de gemeenteraad om het overschot op de gemeentebegroting voor een deel terug te geven aan de inwoners. Die korting is nu beëindigd, omdat de gemeente nu minder geld ontvangt van het Rijk en in de komende jaren een tekort op de begroting dreigt. Ongeveer de helft van de stijging wordt verklaard door het aflopen van deze korting verklaard.

2. Hogere kosten voor inzameling en verwerking
De kosten voor afvalverwerking zijn gestegen. Denk aan:
– hogere lonen (nieuwe CAO);
– duurdere brandstof;
– hogere verwerkingskosten van afval.
Deze kosten worden doorberekend in de afvalstoffenheffing

3. Nieuwe verdeling van kosten tussen gemeenten
De gemeenten binnen de reinigingsdienst hebben afgesproken de kosten anders te verdelen. Niet langer alleen op basis van het aantal huishoudens, maar op basis van de daadwerkelijke inzet en rijtijd. Voor een gemeente met een groot buitengebied, zoals Leudal, pakt dat relatief ongunstig uit.
De gemeente onderzoekt momenteel of deze kostenverdeling eerlijk en efficiënt is en waar mogelijk kan worden bijgestuurd. D66 wil de kosten voor de verwerking van het afval zo laag mogelijk houden en heeft aangedrongen op spoed.

Wat verandert er niet?
– De prijs per lediging van de restafvalcontainer (maximaal 12 per jaar) blijft gelijk.
– De kosten voor de inzameling van PMD, GFT, glas en textiel zijn verwerkt in het vastrecht en veranderen niet afzonderlijk.

Wat wil D66?
D66 heeft aangedrongen om het onderzoek naar de hoogte van de kosten zo snel mogelijk te laten uitvoeren. In het verkiezingsprogramma om de afvalinzameling efficiënter te maken. Zo stelt D66 voor dat er zes keer per jaar kosteloos een bezoek gebracht kan worden aan het milieupark.

Wat houdt de Onroerend Zaak Belasting (OZB) in?

Woningbouwproject - CPO Grasheim te Grathem Beeld: Leo Schouten

De OZB is een gemeentebelasting die je betaalt als je een huis of ander gebouw bezit.
De gemeente bepaalt elk jaar wat jouw woning waard is (de WOZ-waarde). Over die waarde betaal je een klein percentage aan belasting. Is je huis meer waard, dan betaal je iets meer; is het minder waard, dan betaal je minder.
Met dat geld betaalt de gemeente allerlei voorzieningen in het dorp: van wegen en groen tot sportvelden en veiligheid. Het is dus een bijdrage aan alles wat we samen gebruiken.

Betalen inwoners van Leudal (te) veel Onroerendezaakbelasting (OZB)?

Nee. De OZB in Leudal behoort tot de laagste in de regio.
De totale OZB-opbrengst voor de gemeente stijgt wel, maar dat gebeurt gematigd en volgens een vaste systematiek.

Waarom stijgen de OZB-inkomsten dan toch?

Daar zijn drie redenen voor:

1) Inflatiecorrectie (2,5%)
De inkomsten worden jaarlijks aangepast aan de prijsstijgingen in Nederland (de zogeheten prijs nationale bestedingen).

2) Extra verhoging van 2%
Daarnaast is gekozen voor een beperkte verhoging om noodzakelijke investeringen in de gemeente mogelijk te maken.

3) Stijgende WOZ-waarden en meer woningen
De waarde van woningen (WOZ) is gestegen en er zijn meer woningen bijgekomen. Daardoor stijgt de totale opbrengst automatisch.

Wat betekent dit voor het tarief?

Het OZB-percentage is juist verlaagd: van 0,0901% naar 0,0865% (van de WOZ-waarde).
De opbrengst stijgt dus vooral doordat woningen meer waard zijn geworden en omdat er meer woningen zijn — niet doordat het tarief fors is verhoogd.

Hoe staat Leudal ervoor vergeleken met andere gemeenten?

Ondanks deze stijging behoort Leudal nog steeds tot de gemeenten met de laagste OZB in de regio. Sterker nog: Leudal is de op één na goedkoopste gemeente per inwoner.

Hoe zit het met die overschotten?

Gemeenteraad Leudal - in vergadering over de begroting op 31-10-2023 Beeld: Leo Schouten

Dat is een begrijpelijke vraag. Als er een overschot is, lijkt het logisch om dat terug te geven. Toch ligt het iets genuanceerder.

1. Grote financiële opgaven in de komende jaren
De gemeente staat voor forse uitgaven, onder andere voor:
a) oplopende tekorten in het sociaal domein (jeugdzorg en Wmo);
b) nieuwbouw voor St. Ursula
c) renovatie en verduurzaming van basisscholen;
d) onderhoud en vernieuwing van gemeenschapshuizen en andere accommodaties
e) onderhoud van wegen en bruggen.
Dit zijn investeringen die nodig zijn om voorzieningen in onze dorpen op peil te houden.

2. Er ís de afgelopen jaren geld teruggegeven
De afgelopen jaren is er wel degelijk gekozen om inwoners te ontzien:
a) In 2024 en 2025 kregen huishoudens €60 korting op het vastrecht van de afvalstoffenheffing.
b) In 2024 en 2025 is op voorstel van D66 de OZB-verhoging gematigd. Er is afgezien van de eerder afgesproken extra verhoging van 2% per jaar.
Daardoor zijn de lasten minder hard gestegen dan oorspronkelijk gepland.

Samengevat:
De afgelopen jaren zijn inwoners financieel ontzien waar dat mogelijk was. Tegelijkertijd staan er grote investeringen en onzekerheden op de agenda.

Meer informatie

zie ook de website van de gemeente Leudal