Onderwijs voor iedereen

Goed onderwijs is de basis voor gelijke kansen, ongeacht achtergrond, wijk of portemonnee. In Alphen aan den Rijn werken scholen, kinderopvang en de gemeente samen in de Lokale Educatieve Agenda (LEA). D66 onderschrijft die samenwerking van harte, maar wil verder gaan. Wij willen dat alle kinderen, vanaf voorschool tot en met voortgezet onderwijs zich breed kunnen ontwikkelen, met aandacht voor taal, cultuur, creativiteit, burgerschap en welzijn.

Een sterke start begint al vóór de basisschool. Daarom vindt D66 investeren in voorschoolse educatie van belang, zodat kleuters met een betere uitgangspositie in het onderwijs beginnen. In het basisonderwijs wil D66 inzetten op een doorgaande leerlijn van school, cultuur en opvang – met structurele samenwerking tussen basisscholen, kinderopvang, Parkvilla, Castellum en de bibliotheek. In het voortgezet onderwijs willen we extra aandacht voor jongeren die dreigen uit te vallen of moeilijk aansluiting vinden. 

Een inspirerende, passende leeromgeving draagt bij aan goede leerresultaten. In het VO is dit op orde, maar in het basisonderwijs is de huisvesting vaak oud en is dringend renovatie vereist. D66 wil het huidige Integraal Huisvestingsplan voortvarend uitvoeren, met visie, een hoger tempo en met oog voor duurzaamheid. Nieuwe schoolgebouwen moeten energiezuinig, circulair en flexibel zijn zodat ze ook in de toekomst aansluiten op veranderende onderwijsvormen en groei of krimp van wijken. 

In een huisvestingsplan gaat het niet alleen om het schoolgebouw, maar ook om een visie op de samenwerking binnen dat gebouw. D66 is voorstander van een integrale aanpak. Dat houdt in dat onderwijs en partners zoals kinderopvang, Centrum voor Jeugd en Gezin, jeugdhulp, welzijn, jeugdgezondheidszorg en taalscholen samen met de gemeente een gebouw plannen, inrichten en gebruiken.

Zo ontstaan Integrale Kindcentra (IKCʼs) en multifunctionele gebouwen waarin leren, zorg en ondersteuning samenkomen in maatwerk voor individuele leerlingen en hun gezinnen. Investeren in deze centra ziet D66 als een blijvende opgave. Want een preventieve en vroegtijdige aanpak in het onderwijs verkleint de kans op latere uitval en onderpresteren. Zo draagt onderwijs bij aan gelijke kansen en een beter toekomstperspectief voor kwetsbare jeugd.

D66 wil bereiken dat elk kind opgroeit in een groene, gezonde en uitdagende omgeving. Daarom steunen wij de vergroening van schoolpleinen tot ‘groenblauweʼ schoolpleinen, waar natuur, water en spel samenkomen. Dankzij samenwerking met Jantje Beton en IVN Natuureducatie krijgt onze gemeente landelijke steun om vier voorbeeldpleinen te realiseren. D66 wil dat de gemeente deze aanpak voortzet en uitbreidt, zodat uiteindelijk elk schoolplein in de gemeente een plek wordt waar kinderen de natuur ervaren, klimaatbewust leren en samen spelen.

De gemeente heeft deelgenomen aan het Voorloperstraject Rijke Schooldag. D66 wil de bij dit traject betrokken organisaties in staat stellen om hun aanbod op het gebied van opvang, kunst, cultuur, natuur, sport en techniek verder te ontwikkelen en bij voorkeur uit te breiden. De Rijke Schooldag moet volgens D66 blijvend deel uitmaken van de lokale onderwijsstructuur.

De samenwerking van onderwijs met sportverenigingen, culturele instellingen en bedrijven mag niet onder druk komen te staan, want deze versterkt de leeromgeving van kinderen en tevens de gemeenschap als geheel. Op landelijk niveau is de Rijke Schooldag inmiddels stevig verankerd via de subsidieregeling School en Omgeving en D66 wil dat ook onze gemeente hierop blijft aansluiten.

Eerste pilots zijn in Ridderveld en in de Edelstenenbuurt gestart. D66 wil deze aanpak verder uitbreiden naar andere scholen en wijken, zodat ieder kind kan profiteren van een rijke leer- en leefomgeving. Prioriteit leggen we bij scholen en wijken waar de kansenongelijkheid het grootst is.

D66 Alphen aan den Rijn vindt dat iedereen de kans moet krijgen om zich een leven lang te blijven ontwikkelen. In onze snel veranderende samenleving zijn voortdurende scholing en ontwikkeling essentieel; voor persoonlijke groei, maar ook voor betere kansen op de arbeidsmarkt. Welvaart en ontwikkeling van de samenleving zijn niet los te zien van de bereidheid van mensen om steeds weer in zichzelf te investeren, aangevuld met een overheid die bereid is deze ontwikkeling te faciliteren.

Bijvoorbeeld door samenwerking tussen onderwijs, werkgevers en maatschappelijke organisaties te stimuleren, belemmeringen weg te nemen en bestaande initiatieven te versterken. Of door voorzieningen en regelingen toegankelijk en bekend te maken, waaronder de kennisbronnen in de bibliotheek Rijn en Venen. Minder weerbare inwoners kunnen hier basale taal- en digitale vaardigheden leren om hun veerkracht te versterken en daarmee hun burgerschap.

Voor een succesvolle integratie is goede beheersing van het Nederlands een belangrijke voorwaarde. Wat D66 betreft begint taalonderwijs al in het AZC en moeten daar voldoende faciliteiten en vrijwilligers beschikbaar zijn, wat eveneens geldt voor de opvang van Oekraïners. Taalbelemmeringen bij het zoeken van werk moeten aangepakt worden. Jonge statushouders die een opleiding in het mbo willen volgen krijgen in onze gemeente taalonderwijs en begeleiding in de onderwijsroute die de gemeente hen aanbiedt.
Daarnaast wijst D66 op het belang van het tot stand brengen van een informeel netwerk.

Maatschappelijke partners bieden projecten aan waarin vrijwilligers zoals Taalmaatjes, buddyʼs en de vrijwilligers van taalcaféʼs van grote waarde zijn, omdat zij de taalontwikkeling stimuleren en daarnaast voor verbinding met de lokale samenleving zorgen.

D66 is ervan overtuigd dat goede taalvaardigheid en in het bijzonder goede leesvaardigheid onmisbaar is om volwaardig mee te kunnen doen in onze samenleving. De bibliotheek vervult hierin een centrale rol dankzij de taalgerichte activiteiten die zij aanbiedt. D66 steunt de bibliotheek in de uitvoering van haar rol en wil samenwerking bevorderen tussen bibliotheek, onderwijs en maatschappelijke organisaties.

De Alphense beroepsbevolking bestaat voor een groot deel uit mboʼers en dat past goed bij het soort werkgelegenheid in onze gemeente. D66 hecht waarde aan goede stageplekken voor onze mbo- en hbo-studenten en rekent daarbij op steun van economische partners, zoals VOA en EDBA, bijvoorbeeld in het actief bestrijden van stagediscriminatie, of in het koppelen van studenten aan bedrijven.
Werkgevers in onze gemeente hebben laten weten dat zij behoefte hebben aan werknemers met een hbo-opleiding en daarom wil D66 hbo binnen de gemeente mogelijk maken.

D66 wil dit type onderwijs niet binnen een ‘traditioneelʼ schoolgebouw plaatsen, maar in een moderne onderwijsvorm, zoals digitaal onderwijs op afstand, verbonden met een studiecentrum met leerplekken, een servicepunt en een horecagelegenheid. Hier kunnen studenten studeren, groepsprojecten doen, elkaar helpen en een sociaal netwerk opbouwen. Een dergelijk centrum kan mogelijk in samenwerking met MBO Rijnland en/of de bibliotheek worden ingericht. Door in te zetten op stageplekken voor hbo-studenten hopen we ze op die manier aan Alphense bedrijven te binden, zodat ze na hun afstuderen in onze gemeente blijven werken. Verder ziet D66 mogelijkheden om de doelgroep voor onderwijs te verbreden naar volwassenen die zich in het kader van een- leven- lang- leren blijven bijscholen. 

Bij het kiezen van aan te bieden opleidingen vindt D66 het belangrijk dat die bij het profiel van de gemeente passen. We denken aan opleidingen als:

– STROOM / het EnergietransitieHuis, waar onderwijs, ondernemers en overheid samenwerken aan vaardigheden van de toekomst. Hier komen leren, innoveren en duurzaamheid samen: inwoners bereiden zich voor op de banen van morgen; bedrijven werken aan slimme oplossingen voor de energietransitie en kennis wordt gedeeld om Alphen duurzamer en sterker te maken. D66 wil dat de gemeente deze samenwerking blijft stimuleren en zo bijdraagt aan een groene en veerkrachtige lokale economie.

– Een hbo associate degree opleiding Social Work (2 jaar). De gemeente kan samen met de hogescholen verkennen welke niet-locatiegebonden opleidingen de Hogescholen kunnen aanbieden, waarbij het praktijkdeel van de opleiding in onze gemeente gevolgd kan worden. 

– De nieuwe hbo-opleiding Toegepaste AI. Vanaf september 2025 kunnen studenten in de regio terecht voor praktijkgericht onderwijs in kunstmatige intelligentie. De opleiding is samen met het bedrijfsleven ontwikkeld, zodat afgestudeerden direct kunnen bijdragen aan lokale innovatie, met duurzame en verantwoorde AI-oplossingen. 

D66 wil dat de gemeente bijdraagt aan een sterke verbinding tussen onderwijsinstellingen en bedrijven, zodat onze gemeente een aantrekkelijke plek wordt voor AI-talent én ondernemerschap.