Reactie van Samee Sabur op coalitie akkoord.

Samee Sabur - Raadslid - Beeld: Robin van Maanen

Het coalitie akkoord van Leefbaar Zeewolde en Christen Unie kritisch maar welwillend beschouwd. Lees hieronder het betoog dat Samee hield op de raadsvergadering van 27 juni 2022.

Het formatieproces

Alle politieke partijen in de gemeenteraad hebben vastgesteld dat het noodzakelijk is de huidige bestuurscultuur te verbeteren en onderling vertrouwen te herstellen. De eerste signalen geven echter aan dat de coalitiepartijen dit niet zien als een randvoorwaarde voor een goed functionerende gemeenteraad. Nadat de delegatie van D66 een eerste gesprek met de informateur heeft gehad en het rapport is uitgebracht, bleef het stil. Geen enkel contact, geen enkele transparantie wat betreft het formatieproces. Terwijl wij aan de informateur duidelijk hebben aangegeven bereid te zijn om mee te denken en te praten, ondanks dat wij ons realiseren dat wij geen deel zullen uitmaken van een coalitie. 

Ik heb tijdens mijn eerste en enige gesprek persoonlijk aan dhr. Roerig gevraagd of hij in zijn hoedanigheid als informateur werkzaam was voor twee partijen of voor de hele gemeenteraad. Zijn antwoord: voor de hele gemeenteraad. Helaas, heb ik daar niks van gemerkt. 


Om deze manier van handelen in de toekomst te voorkomen, (gaat) heeft D66 de motie om dit proces anders en beter in te richten mede ingediend/zal mede indienen. Want hoe het nu is gegaan, dat moeten we niet willen. En dat wil D66 ook niet.  

Bestuurscultuur en democratisch proces

Wij vinden dat de samenstelling van het college ook niet echt bijdraagt aan het herstel van vertrouwen. Het is algemeen bekend dat cultuurverandering niet gaat werken wanneer dragers van een oude bestuurscultuur weer op prominente posities terechtkomen. Het zou LZ en CU gesierd hebben een jonger, fris en divers college samengesteld te hebben. Nu bestaat het uit personen die volledig voortkomen uit deze slechte bestuurscultuur waaronder een wethouder die nota bene nog niet zo lang geleden door de vorige gemeenteraad is ontslagen. Ook CU heeft dit ontslag overigens gesteund. D66 vindt hier inderdaad wat van! Een gemist reflectiemoment en daarnaast een gemiste kans tot het vernieuwen van de bestuurscultuur.

Wanneer het de coalitiepartijen ernst is om de gehele raad te betrekken bij de besluitvorming zoals ook in de presentatie van het coalitieakkoord herhaaldelijk is benadrukt, dan is het zaak om met name voor de kleinere partijen meer armslag te realiseren wat betreft ondersteuning. Het weer instellen van burgerraadsleden zou een bijdrage kunnen leveren. Ook hier wordt weinig van gemerkt in het coalitieakkoord. 

Het proces rond de besluitvorming rond het datacenter en met name de lage opkomst bij de laatste verkiezingen hebben weer eens aangetoond dat de afstand tussen overheid en burger wellicht nog nooit zo groot is geweest. Het zal dan ook niet verbazen dat D66 als democratische partij verheugd is te lezen dat de nieuwe coalitie de ambitie heeft de burger nadrukkelijk op te zoeken. Het een en ander is echter wel heel erg vrijblijvend geformuleerd. Meer radicale aanpassingen aan ons lokaal democratisch systeem zijn noodzakelijk om de democratische vernieuwing te bewerkstelligen en zo het vertrouwen van de burger te vergroten. Het gaat niet alleen om luisteren wat er leeft maar vooral om meer directe invloed. Alweer een gemiste kans om hier daadwerkelijk werk van te maken. Bovendien spreekt het coalitieakkoord van tegenstrijdigheden, aan de ene kant wil men de burger bij een zo vroeg mogelijk stadium betrekken bij besluitvorming terwijl aan de andere kant belangrijke besluiten reeds zijn genomen (zonder inwoners hierbij te betrekken). In G gebied zal men niet bouwen. Gebouwd zal hoe dan ook worden in de A-gebieden. Bijzonder. 
Titel van het coalitieakkoord luidt als volgt: Voor Zeewolde, met Zeewolde. Het programma is inderdaad VOOR Zeewolde geschreven, maar zeker niet MET Zeewolde. 

Inhoudelijk

Wat ook tegenstrijdig is, is dat de keuze is gevallen op bouwlocaties A en A+, maar aan de andere kant wil men ook een levendig centrum. Je krijgt geen levendig centrum als je ver van het drop bouwt, om het dorp heen bouwt. 

Tot verbazing en verbijstering heb ik vast moeten stellen dat er geen woord in het akkoord staat over onderwijs. Een zeer ernstige tekortkoming in het coalitie akkoord wat D66 betreft. Onderwijs is per slot van rekening essentieel voor de kwaliteit van onze (toekomstige) samenleving. Geen woord over ambities op het terrein van voortgezet onderwijs, MBO, bedrijfsscholen. Geen woord over ambities om verbeteringen door te voeren in het faciliteren van het onderwijs. Geen visie, helemaal niks. Dus daar zal niet veel veranderen. 

Geen woord over digitalisering. Er is zelfs geen portefeuille voor. Terwijl we leven in een digitale samenleving en ons dagelijks leven wordt bepaald door digitalisering. Nog een belangrijke gemiste kans.

Verheugd is D66 dat de coalitiepartijen naar het schijnt ambities hebben op het terrein van kunst en cultuur en een steunpunt Cultuur willen realiseren. Wij gaan er vanuit dat de cultuurmakelaar gecontinueerd wordt en beter gefaciliteerd dan de afgelopen jaren het geval is geweest. 

In de debatten met de jeugdraad is gebleken dat de jeugd zich zeer ernstig zorgen maakt over de (verkeers)veiligheid. Hoewel in het coalitieakkoord summier aandacht wordt besteed aan dit onderwerp, is het weer een gemiste kans om hier daadwerkelijk maatregelen voor te ontwerpen. 

Een veel gehoord signaal in de samenleving is dat er niks te doen is voor de jongeren. Deze zijn veelal aangewezen op omliggende plaatsen. Het is ook hier weer een gemiste kans om op dit belangrijk signaal in te spelen en te werken aan meer en betere voorzieningen voor de jeugd. Onze jeugd en jongeren bepalen immers straks het gezicht van het dorp. 

Wat betreft de warmte transitie heeft de burger veel zorgen. Moet ik mijn ketel nu vervangen of wachten? Gaan we voor waterstof of gaan we het anders oplossen? Vragen die de burger nadrukkelijk bezighouden. Het is teleurstellend te moeten vaststellen dat hier nauwelijks aandacht aan wordt besteed. Hoe bijvoorbeeld dat proces ingestoken wordt. Het zou een goede zaak zijn wanneer het college hier nadrukkelijk directe invloed van de burger op organiseert. En het niet laat bij dure bureaus die dan weer nietszeggende informatieavonden gaan beleggen zonder dat duidelijk is wat de burger nu echt wil. Het instrument van Burgerberaad zou hier heel goed ingezet kunnen worden. 

Verduurzaming van woningen in Polderwijk is wettelijk. Dus wat gaan de coalitiepartijen extra doen? En durven de coalitiepartijen Ennatuurlijk los te laten als het nog duurzamer kan?
Hoe gaan de coalitiepartijen Ennatuurlijk/het biogas station van het gas afhalen? Wat zijn nou de concrete plannen? Of komen die nog?

Het enige echte concrete hoofdstuk gaat over wonen. Opvallend is dat de rol van de burger hier min of meer is gereduceerd tot meebeslissen op wijkniveau. D66 mist de nodige creativiteit bij dit onderwerp. Hoewel iedereen het er over eens is dat het dorpse karakter, wat dat ook moge zijn,  behouden dient te blijven, geven de woonambities redenen tot zorgen. Wanneer men alleen bouwt voor de eigen inwoners en dan wellicht ternauwernood de doorstroming kan opvangen zal het dorp gaan vergrijzen met een effect voor het voorzieningenniveau. Nieuwe bewoners zullen nauwelijks terecht kunnen in Zeewolde en voor jongeren zijn de woonmogelijkheden zeer beperkt. Gevolg is dat jongeren weg zullen trekken, ontwikkelingen zullen stagneren en over 10 jaar hebben we een saai dorp. 

Ik begrijp uit het coalitieakkoord dat men het e.e.a. wil opzetten, dingen die al lopen. 
-zelfbewoningsplicht 
-erfgoed bescherming
-inclusiepanel (beleid loopt al)

En hoe zit dat met jeugdoverlast? Daar wordt iets over gezegd. Daar hebben we echter reeds bestaand beleid voor en de gemeente Zeewolde wil al met een speciaal actieplan rust onder jongeren terugbrengen. Het is mij niet duidelijk welk nieuwe aanvulling hierop komt?
Kortom, ik zie geen nieuwe dingen? We gaan vooral op de oude voet verder en bestaande of reeds lopende zaken worden benoemd/benadrukt.  

Wat betreft eenzaamheid is het coalitieakkoord gericht op ouderen, maar hoe zit het met de jongeren, daar zien we ook groei van eenzaamheid. 
En heel goed dat het Basement in ieder geval open blijft.

Ik had meer ambitie verwacht ten aanzien van vrijwilligers, aangezien we op alle fronten zien dat zaken niet meer plaatsvinden of lastig worden vanwege gebrek aan vrijwilligers. Als cement van de samenleving had ik t.a.v. deze groep meer ambitie verwacht.  

Wat betreft G-gebied. Dat ziet D66 echt anders. Daar ga ik nu hier niet over bakkeleien. 

Fijn dat de coalitiepartijen zich te willen gaan inzetten om de bereikbaarheid van het dorp te vergroten. Deze bereikbaarheid is immers bij zeer veel bewoners een grote reden tot zorg en ergernis. Met het openbaar vervoer naar bijvoorbeeld het ziekenhuis is een hele onderneming.

Wat gaan we doen met vluchtelingen? Niet alleen uit Oekraïne maar ook uit andere landen? Daarover is een algemeen paragraaf opgenomen in het coalitieprogramma. Ik had graag iets meer willen gezien. 

En hoe zit het met de menselijke maat die vooral in deze tijden terug moet in de uitvoering? 
Niks over te vinden in het coalitieprogramma.

Conclusie

En dan toch nog even weer het volgende:
Het streven naar een nieuwe bestuursstructuur en/of -cultuur is niet iets wat van de ene dag op de andere geregeld is. Wat D66 betreft gaan we zo snel mogelijk een programmamanager Nieuwe Democratie benoemen. Ook het instellen van een werkgroep Bestuurlijke Vernieuwing ter Verbetering van het Democratische Proces helpt ons onze eigen democratische systemen beter in te richten. Niet alleen helpt het ons als raad, maar ook onze inwoners gaan er op vooruit. 
De details van deze instrumenten staan uitvoerig in ons VP. Als we nou betrokken waren bij het proces, hadden we dit kunnen toelichten en hadden we met elkaar van ideeën kunnen wisselen. Daar heeft zowel de informateur, LZ als CU helaas niet voor gekozen. Als we het over kroonjuwelen hebben, dan zijn dit de onze. Volgens mij zouden we van LZ de kans krijgen die op te nemen in het coalitieakkoord? Daar is men later kennelijk op teruggekomen. Een op eerste gezicht uitgestoken hand, is weer ingetrokken. Niet echt volwassen om het dorp en ons als partij op deze manier te misleiden. De informateur had hier ook een taak in. Die heeft helaas steken laten vallen.

Een volwassen toekomst voor een jong dorp, staat op de voorpagina van het coalitieakkoord. Ik hoop vooral dat we op een volwassen manier met elkaar omgaan de komende 4 jaar. 

Ik hoop dat we inderdaad VOOR en MET Zeewolde aan de slag gaan. Laten we alsjeblieft lessen trekken uit het verleden en het goede doen. Dat hebben we tot nu toe niet gedaan. Ik werk graag de komende tijd aan vertrouwen in de raad, maar als ik kijk naar hoe ik dit als nieuweling heb ervaren, vooral in het proces naar het coalitieakkoord toe en alles daaromheen, kan ik zeggen dat de start slecht is geweest. Maar de toekomst is nog niet ingevuld, het kan dus altijd nog beter worden. En ja,  dat moeten we samen doen en vooral ook willen.  

Tenslotte concludeer ik dat de coalitie eindelijk erkend dat ze geen invloed heeft op de komst van het datacenter in tegenstelling tot wat men tijdens de verkiezingscampagne beweerden. 

Voorzitter, ik rond af. 
Het coalitieakkoord is vooral een erg naar binnen gericht akkoord, behoudend zonder echt stevige en radicale veranderingen in gang te willen zetten. De coalitie hanteert rust, ruimte en dorps karakter als mantra. Dat klinkt mooi maar Zeewolde staat niet op zichzelf en maakt deel uit van een grotere wereld. In het coalitieakkoord is hier weinig van te merken. 
Maar wel heel veel ‘open deuren’. De praktijk zal verder moeten uitwijzen of het met zo mooi geformuleerde ambities het inderdaad de bedoeling van de coalitiepartijen is het onderling vertrouwen in de gemeenteraad te herstellen. We gaan het meemaken straks.