Motie sigarettenfilters en -afval unaniem aangenomen

Tijdens de raadsvergadering van donderdag 23 april 2026 heeft de gemeenteraad van Vijfheerenlanden unaniem de D66-motie “Ondersteun oproep tot verbod op plastic sigarettenfilters en versterk aanpak peukenafval” aangenomen. Met deze motie neemt D66 het voortouw om samen met andere gemeenten een vuist te maken tegen schadelijke sigarettenfilters en de aanpak van sigarettenafval op straat te versterken.

Beeld: D66

Veel meer peuken op straat dan we denken

De motie bouwt voort op signalen uit de samenleving. Ruim een jaar geleden sprak de Lekjutter de gemeenteraad toe over de publieksactie ‘Het staat blauw’. Daarbij werden sigarettenpeuken niet opgeruimd, maar met blauw stoepkrijt omcirkeld. Zo werd zichtbaar hoeveel peuken er op straat belanden. Ook in Vijfheerenlanden kleurden straten blauw, wat pijnlijk duidelijk maakte op hoeveel plekken sigaretten in de openbare ruimte en natuur worden weggegooid.

Schadelijk voor mens en natuur

Voor D66 is de schadelijkheid van sigarettenfilters een belangrijke reden om in actie te komen. Filters bestaan niet uit natuurlijke materialen zoals katoen, maar uit niet-afbreekbaar plastic dat uiteenvalt in nano- en microplastics. Na gebruik zitten de filters bovendien vol schadelijke stoffen, zoals arseen (rattengif), lood, nicotine (een sterke insecticide) en teer (kankerverwekkend). Het weggooien van peuken schaadt daarmee bodem, water, dieren, planten en uiteindelijk ook de volksgezondheid.

Internationale campagne

D66 ziet in de internationale campagne ‘No (Plastic) Filter’ een kans om lokaal en internationaal de krachten te bundelen. Door zich hierbij aan te sluiten kan de gemeente een krachtig signaal afgeven: pak het probleem bij de bron aan. Roken zonder filter is niet ongezonder dan roken met filter, maar zonder filter belandt er ook geen plastic in het milieu.

Actueel onderwerp

De actualiteit onderstreept het belang van de motie. Deze week adviseerde het RIVM om sigarettenfilters te verbieden. Voor D66 is dit een duidelijke bevestiging dat actie nodig is en dat gemeenten hun stem moeten laten horen richting het Rijk en Europa.

Concrete lokale maatregelen

Naast de oproep tot een verbod zet de motie ook in op zichtbare maatregelen in de openbare ruimte. Zo wordt voorgesteld om – naar voorbeeld van Venlo – op strategische locaties afvalbakken te voorzien van uitdrukplaatjes en/of stickers met een duidelijke boodschap, zoals: “Druk ’m uit, gooi ’m erin”.

Unanieme steun

Naast het positieve advies vanuit het college, is deze D66 motie met unanieme steun aangenomen door de gemeenteraad. Alle partijen uit de raad schaarden zich achter deze motie, en lieten daarmee het belang van dit onderwerp zien. Ook het college sprak haar steun uit.