Actief toezicht op asielopvang in Sint-Michielsgestel komt niet uit de lucht vallen

Het Rijk stelt Sint-Michielsgestel onder actief toezicht omdat de gemeente niet voldoet aan haar wettelijke taak voor de opvang van asielzoekers. D66 Sint-Michielsgestel stelt hierover schriftelijke vragen aan het college. Volgens D66 is vooral uitleg nodig over hoe het zover heeft kunnen komen en wat het college nu gaat doen om verdere escalatie te voorkomen.

De opvangopgave is bepaald niet nieuw. Al eind 2022 maakte Sint-Michielsgestel binnen de regio afspraken over de opvang van asielzoekers. Daarbij werd ook met buurgemeente Boxtel afgesproken dat Boxtel een groter aandeel van de opvang van Oekraïense ontheemden voor zijn rekening zou nemen en Sint-Michielsgestel juist een groter aandeel van de asielopvang. Sinds februari 2024 geldt bovendien de wettelijke taak op grond van de Spreidingswet. De wettelijke realisatiedatum van 1 juli 2025 is inmiddels ruim verstreken, terwijl Sint-Michielsgestel nog altijd geen structurele asielopvang heeft gerealiseerd. 

“Dat het Rijk nu ingrijpt, kan voor niemand als een verrassing komen”, zegt D66-fractievoorzitter Floris Ran. “De opgave ligt al jaren op tafel. Daarbij gaat het niet alleen om een wettelijke verplichting. We hebben als gemeente ook bestuurlijke afspraken gemaakt met Boxtel. Dan moet je betrouwbaar zijn en je deel van zo’n afspraak nakomen.”

D66 wil allereerst van het college weten wanneer het hoorde dat de gemeente onder actief toezicht zou worden gesteld, welke contacten daaraan voorafgingen en welke maatregelen of resultaten het Rijk nu precies van Sint-Michielsgestel verlangt.

Daarnaast vraagt D66 het college om duidelijk te maken hoe groot de opvangopgave daadwerkelijk is. Daarbij moet volgens de fractie niet alleen naar de wettelijke taak worden gekeken, maar ook naar de eigen gemeentelijke opgave en de eerdere bestuurlijke afspraken met Boxtel. 

“Het debat gaat vaak over de vraag hoe we asielopvang organiseren. Dat is een belangrijk gesprek. Maar daaraan vooraf gaat een veel simpelere constatering: Sint-Michielsgestel heeft een opgave en die is tot op heden niet gerealiseerd.”

Het college gaf eind augustus nog aan bij kleinschalige opvang uit te gaan van maximaal drie locaties van maximaal dertig plaatsen. Medio november zou daarvoor een plan van aanpak gereed moeten zijn. D66 vraagt of het actieve toezicht gevolgen heeft voor die uitgangspunten en planning. Als dat niet zo is, wil de fractie weten hoe het college denkt daarmee binnen een voor het Rijk aanvaardbare termijn alsnog aan de opvangopgave te voldoen. 

Tot slot wil D66 weten welke concrete maatregelen het college nu neemt om te voorkomen dat de gemeente verder stijgt op de zogenoemde interventieladder en wanneer de gemeenteraad daarover wordt geïnformeerd. 

Ran: “Na jaren van praten moet nu vooral duidelijk worden hoe het college deze impasse gaat doorbreken. Kleinschalige opvang kan wat D66 betreft prima uitgangspunt zijn. Maar een aanpak moet uiteindelijk wel leiden tot daadwerkelijke opvang. Het Rijk maakt met het actieve toezicht duidelijk dat alleen plannen maken niet langer voldoende is.”

D66 heeft de schriftelijke vragen op 5 oktober ingediend bij het college.