Commissievergadering 14 januari 2026

Tijdens de commissievergadering van 14 januari 2026 heeft D66 Drenthe op meerdere onderwerpen haar standpunten ingebracht. Centraal stonden de dienstregeling openbaar vervoer 2026, de Energievisie 2050 en de subsidieverlening binnen het project Drentse Lelie.

Ontwerp hoofdlijnen dienstregeling openbaar vervoer 2026
D66 heeft een zienswijze gegeven op de voorgestelde dienstregeling die vanaf 28 juni 2026 van kracht wordt. Deze nieuwe dienstregeling start uitzonderlijk niet in december, maar eind juni, vanwege de oplevering van het nieuwe busstation (bij het Hoofdstation) in Groningen.

De begroting 2026 van het OV-bureau is afgelopen zomer besproken in een periode waarin het demissionaire kabinet verdere bezuinigingen op het openbaar vervoer voorbereidde. Daartegen is Statenbreed bezwaar gemaakt. Ook D66 heeft toen het belang van goed openbaar busvervoer onderschreven. In november 2025 heeft de Tweede Kamer per amendement het kabinet verzocht af te zien van de bezuiniging op de studenten-OV-kaart in 2026 en 2027. Dit is een belangrijke stap, zowel voor studenten als voor de inkomstenpositie van het OV-bureau.

In het najaar is in de commissie gesproken over de introductie van OV Pay en de ontwikkelingen rond de Meedoen-pas. D66 vindt dat een eventuele stijging van de kostprijs van het openbaar vervoer in Drenthe direct en zichtbaar moet worden vertaald in betere dienstverlening voor de reiziger. Daarnaast moet het openbaar vervoer voor specifieke groepen laagdrempelig en goed toegankelijk blijven. De zienswijze van D66 op de tarieven 2026 heeft bijgedragen aan het dempen van de tariefstijging voor dit jaar.

Het voorliggende concept van de dienstregeling vanaf 28 juni 2026 ziet er goed uit. Er is geen sprake van verdere verschraling van het aanbod en op enkele lijnen wordt het busvervoer geïntensiveerd waar daar aantoonbaar behoefte aan is. D66 heeft het OV-bureau leren kennen als een kundige organisatie en ziet op dit moment geen aanleiding om de voorgestelde verbeteringen te amenderen.

Tot slot spreekt D66 haar steun uit voor de inzet van de hubtaxi in combinatie met OV-hubs. De verdere uitwerking hiervan wordt overgelaten aan het burgerberaad.

Energievisie 2050
D66 is verbaasd dat de Energievisie 2050 niet is geagendeerd voor bespreking in Provinciale Staten. Juist in een periode van meervoudige transities in het onbegrijpelijk dat een onderwerp van deze omvang en betekenis buiten het politieke debat wordt gehouden. Het gaat om een visie die richtinggevend is voor de toekomst van Drenthe en die grote gevolgen heeft voor ruimte, economie en leefomgeving.

De Energievisie raakt aan één van de grootste opgaven waar de provincie voor staat: de transitie naar een CO2-neutrale samenleving. Dit is geen vrijblijvende ambitie, maar een noodzaak. D66 mist daarom scherpte in de formulering en vraagt zich af waarom dit wordt gepresenteerd als ambitie in plaats van als concrete doelstelling. Taal is hierbij van belang, zeker wanneer het gaat om richtinggevende keuzes voor de lange termijn.

Inhoudelijk constateert D66 dat de Energievisie vooral beschrijvend is. Er wordt geschetst wat onderdeel zou kunnen zijn van de toekomstige energiemix, maar wezenlijke keuzes blijven uit. Met name ruimtelijke keuzes ontbreken. Dat baart zorgen, omdat deze visie onvermijdelijk doorwerking zal krijgen in de Omgevingsvisie. D66 zal scherp volgen wat hiervan daadwerkelijk terugkomt en welke consequenties dit heeft voor het ruimtegebrek in Drenthe.

Daarnaast heeft geen expliciet politiek debat plaatsgevonden over de wenselijkheid van alle onderdelen van de geschetste energiemix. Zo roept het noemen van kleine modulaire kernreactoren (SMR’s) vragen op over realisme, wenselijkheid en draagvlak onder inwoners. Ook zijn er vragen over de aannames rond groen gas: welk model ligt hieraan ten grondslag en op basis waarvan wordt verwacht dat groen gas een substantiële bijdrage kan leveren, zeker in het licht van de noodzakelijke landbouwtransitie?

Tot slot vraagt D66 om duidelijkheid over monitoring en sturing. De energievraag is voortdurend in ontwikkeling. Nieuwe initiatieven, zoals grootschalige bedrijvigheid in het Rundedal en nieuwe defensieplannen, hebben directe gevolgen voor de route richting een CO2-neutraal Drenthe. D66 wil dat Provinciale Staten jaarlijks een actuele stand van zaken ontvangen over de voortgang, inclusief wijzigingen in vraag en aanbod en de beleidsmatige consequenties daarvan.

Voor D66 mag de Energievisie geen louter beschrijvend document zijn, maar moeten zij uitgroeien tot een politiek gedragen en richtinggevend kompas, met ruimte voor debat, duidelijke keuzes en structurele verantwoording aan de Staten.

Subsidieverlening project Drentse Lelie
D66 heeft kritische vragen gesteld over de inrichting en uitvoering van de subsidieverlening voor het project Drentse Lelie. Er bestaan zorgen over de effectiviteit, de monitoring en de borging van de doelstellingen. Het toegezegde opiniërende gesprek met Provinciale Staten over onder meer het onderzoek, een mogelijk moratorium, een voortoets en gesignaleerde knelpunten heeft nog niet plaatsgevonden.

De doelstellingen in het projectplan zijn voornamelijk kwalitatief geformuleerd. De monitoring beperkt zich grotendeels tot het aantal kilo’s werkzame stof, terwijl de milieu- en gezondheidsimpact per middel sterk kan verschillen. D66 pleit daarom voor concrete en meetbare doelwaarden.

Daarnaast is aandacht gevraagd voor de uitspraak van de rechtbank Noord-Nederland van oktober 2025, waarin is vastgesteld dat telers binnen het project alleen mogen telen met een geldige vergunning en dat de provincie verplicht is te handhaven. D66 vraagt duidelijkheid over het handelen van het college met betrekking tot natuurvergunningen en handhaving.

Tot slot wijst D66 op de door Natuur & Milieu opgestelde handleiding voor regulering van bestrijdingsmiddelen. Deze biedt juridische en beleidsmatige mogelijkheden om teelten te verduurzamen en natuur, grond- en drinkwater en volksgezondheid beter te beschermen. D66 is van mening dat deze handleiding in de provincie toegepast kan worden en vraagt hiervoor politieke wil en daadkracht.

LIS-vragen blok Ruimte
A2 – Grondwaterkwaliteit NL 2024
Het rapport ‘Grondwaterkwaliteit NL 2024’ laat zien dat steeds meer chemische stoffen in het grondwater worden aangetroffen, met de hoogste normoverschrijdingen bij gewasbeschermingsmiddelen en PFAS. D66 vindt dit zeer zorgwekkend. Opvallend is dat Drenthe, vergeleken met andere provincies, weinig meetpunten heeft. D66 vraagt hoe dit kan en of het aantal meetpunten wordt uitgebreid.

A8 – Stand van zaken FAGE
D66 is onder de indruk van de door FAGE doorgevoerde aanpassingen. Tegelijkertijd blijven het hoge stroom- en watergebruik aandachtspunten. Het college zet in op ecologische toetsing en subsidie voor infrastructuuraanpassing, zonder te beschikken over het bedrijfsplan. D66 vraagt of het verantwoord is om besluitvorming af te ronden op basis van informatie van derden en welk belang van Drenthe hiermee wordt gediend.

B8 – Zienswijze regio Emmen in Nota Ruimte
Ondernemend Emmen verzoekt het kabinet de regio Emmen volwaardig op te nemen in de Nota Ruimte en positioneert Emmen als onderdeel van een industriecluster met Eemshaven en Delfzijl. In een persbericht wordt gesteld dat de provincie Drenthe dit ondersteunt. D66 vraagt waar deze steun concreet uit bestaat en met welk doel de provincie deze regio aanbeveelt.

B17 – Brief Commissie MER Omgevingsvisie Drenthe
Deze brief willen we betrekken bij de bespreking consultatie omgevingsvisie in de commissievergadering van 28 januari aanstaande.