Belastingverordening en Vernieuwbouw gemeentehuis

Voorzitter,

Voor ons ligt een voorstel voor het vaststellen van de belastingverordeningen voor 2026. In eerste instantie een onmogelijk saai onderwerp. Maar…,
Was het vorige jaren de afvalstoffenheffing die de gemoederen en de raad bezig hield, dit jaar hebben de parkeerbelastingen de volle aandacht van de bevolking en de raad. In Oldenzaal is elk jaar wat te doen en elk jaar wat anders!
Begrijpelijk was er twee weken geleden een overweldigende belangstelling van onze inwoners van de binnenstad. Een aantal fracties, waaronder D66, gaf tijdens het forum aan aanzienlijke wijzigingen te willen in de voorgestelde tarieven. De insprekers gaven dit ook eensgezind aan.
D66 heeft samen met de VVD en het CDA het voortouw genomen en nagedacht over een alternatieve invulling van de belastingtabel. Een tabel gebaseerd op het parkeerbeleid wat op dit moment geldig is. Over dit parkeerbeleid zijn in deze raad veel bedenkingen en tijdens deze vergadering zal dan ook opgeroepen worden tot het opstellen van een mooi nieuw gedifferencieerd en integraal parkeerbeleid.

D66 brengt samen met de VVD en het CDA een amendement voor de tarieventabel in.
Voor de tarieven voor de parkeerbelasting is van eenzelfde opbouw uitgegaan. Echter is gebruik gemaakt van andere ontwerpuitgangspunten (in de politiek ook wel kaders genoemd).
Uitgangspunt 1: Inwoners hebben geen keus om ergens anders hun parkeervergunning aan te schaffen, dus hun tarieven mogen streng, maar vooral rechtvaardig worden verhoogd.
Uitgangspunt 2: Parkeerders van andere wijken en andere gemeenten hebben een keus, dus hun tarieven mogen rechtvaardig, maar vooral streng worden aangepast.
Uitgangspunt 3: Ondernemers in de binnenstad hebben klanten nodig, die – helaas – parkeerruimte nodig hebben voor hun vehikel. Hiervoor moet parkeren in of rond de binnenstad niet te onaantrekkelijk worden gemaakt. D66 ziet bezoek aan de binnenstad graag gedaan per fiets of benenwagen, soms is zo’n bezoek noodzakelijkerwijs per automobiel.
De voorgestelde tabel in het amendement is opgesteld met deze uitgangspunten in gedachten.
1. De inwoners krijgen de inflatiecorrectie om de oren. D66 had hier graag nog een kleine opslag bij gehad, maar is ingeschikt om aan wensen van andere partijen tegemoet te komen.
2. Bezoekers van elders krijgen een verhoging van de tarieven hoger dan de inflatie. Zij hebben meer keus waar te parkeren en waar te winkelen.
3. De parkeertarieven voor bezoekers aan de binnenstad zijn tegelijk lager dan voorgesteld en tegelijk hoger dan voorgesteld. D66 zegt: het kan wèl!
Hoe dan?
De parkeertarieven voor de eerste 4 uren zijn iets verlaagd en voor vier uren betaalt de bezoeker slechts €4.90. Mocht deze bezoeker nog langer willen parkeren, dan betaalt de bezoeker max €5.90 per dag. D66 hoopt dat hierdoor parkeerplaatsen eerder worden verlaten na een gelukkig bezoek aan de binnenstad en dat de vrijgekomen parkeerplaats weer gebruikt kan worden door alweer een nieuwe bezoeker aan de binnenstad.

De raad van de gemeente Oldenzaal, bijeen in vergadering van 15 december 2026 stelt voor

in het besluit:

– De tarieventabel behorende bij de Verordening parkeerbelastingen 2026 in zijn geheel te vervangen door de tabel die bij dit amendement is bijgevoegd.
– Een nieuw dictum op te stellen behorende bij het raadsvoorstel INTB-25-07008 waarmee de raad wordt voorgesteld om:
– de mindere of meerdere ontvangsten uit de parkeerbelastingen te verrekenen met de Algemene Reserve zolang het bestaand parkeerbeleid geldig is.

Toelichting:
– De in dit amendement opgenomen tabel zijn de artikelnummers en bijbehorende teksten gelijk aan die van de te vervangen tabel. De uren genoemd in artikel 1.1 (twee naar drie uren) en artikel 2.4 (200 naar 100 uur) zijn gewijzigd. De overige teksten zijn ongewijzigd.
– De tarieven van artikelen 1.1 en 1.2 zijn iets verlaagd ten opzichte van het oorspronkelijk voorstel. Parkeren voor korte duur wordt zo iets aantrekkelijker, terwijl de kosten per dag maximaal €5.90 bedragen.
– De kosten voor vergunningen voor inwoners zijn ten opzichte van 2025 met een inflatiecorrectie verhoogd. Voor een tweede kenteken wordt een hoger bedrag gevraagd (€96) dan voor een eerste kenteken (€83).
– De kosten voor een bedrijvenvergunning (artikel 2.5) zijn ten opzichte van 2025 minder verhoogd.
– De kosten voor een woonwerkvergunning wordt €40 hoger dan in het te amenderen voorstel. De gebruikers hebben hier de mogelijkheid bij bv. het station te parkeren.
– Voor gebruikers die geen keus hebben zijn de verhogingen beperkt gehouden. Voor gebruikers die keus hebben zijn de tarieven verhoogd.

Financiële consequenties:
Er mag worden verwacht dat er minder vergunningen voor
belanghebbenden-parkeerplaatsen en
parkeerapparatuur-plaatsen worden verstrekt. Hiermee komen parkeerapparatuur-plaatsen vrij voor bezoekers aan de binnenstad. Hierdoor wordt een licht hogere opbrengst voor de parkeerapparatuur-plaatsen verwacht.
Op basis van de gehele tabel mag een jaarlijkse opbrengst aan parkeerbelasting worden verwacht van ongeveer €100.000,-. Dit is minder dan de taakstelling uit de begroting voor 2026. Voorgesteld wordt dit tekort (of mogelijk overschot) te verrekenen met de algemene middelen zolang geen nieuw parkeerbeleid is vastgesteld..

Overwegingen:
– Inwoners met één kenteken en geen mogelijkheid op eigen terrein te parkeren hebben geen keus en worden met dit voorstel ontlast.
– Parkeerders die een keus hebben hoe naar het centrum van Oldenzaal te komen worden zwaarder belast dan in de tabel van 2025.
– Door de combinatie van maatregelen en tarieven komen waarschijnlijk meer parkeerplaatsen vrij voor bezoekers aan de binnenstad. Dit zal tot hogere inkomsten leiden uit het parkeren op parkeerapparatuurplaatsen.

(De tabel kan om technische redenen hier niet worden weergegeven.)

Voorzitter,

Bij het eerste forum van 8 september is D66 accoord gegaan met de vernieuwbouwing van het gemeentehuis om het efficienter en energiezuiniger te maken. Echter, … nu is er meer informatie, ook andere informatie dan bij het eerste forum.
Het eerste is de wens van het Cuyper Genootschap om aan het huidige – overigens verminkte – ontwerp van het gemeentehuis vast te houden en aan de buitenkant niets te veranderen. De reden zou zijn dat elk ander ontwerp er een kantoorgebouw van maakt. Wat schets mijn verbazing wanneer ik andere gebouwen zie die er hetzelfde, maar groter uitzien die toch echt kantoorgebouw zijn? De eerdere alternatieve ontwerpen laten een mooi gemeentehuis zien wat beter in de binnenstad van Oldenzaal past en bovendien recht doet aan het oorspronkelijk ontwerp. Het verbaast en stoort D66 dat de Cuyperstichting inspraak ontraadt en ook dat de Cuyperstichting zich uitspreekt over de af te stoten L-vleugel. D66 vindt dat wanneer het gemeentehuis in de oorspronkelijke stijl moet worden gerenoveerd, dat dat dan ook geheel in de oorspronkelijke stijl moet gebeuren. Dus met een trap met duidelijke binding met het voorliggend plein. Ook behoud van een bordes draagt bij aan de luister van een gemeentehuis. D66 geeft het college en de architect het dringend verzoek hier aandacht aan te besteden.

Synagoge.
Het gemeentehuis is in de jaren 60 gebouwd. Voor de bouw stonden ter plekke historische gebouwen die triest tegen de vlakte werden gebracht om de bouw mogelijk te maken. Eén van die gebouwen was de oude Synagoge, die niet meer als zodanig in gebruik was en als opslagruimte werd gebruikt. De reden dat de synagoge niet meer in gebruik was is een heel trieste: de gebruikers zijn in de tweede wereldoorlog zonder al te veel tegenwerking van de Oldenzaalse overheid afgevoerd en omgebracht. Als gevolg hiervan waren er te weinig gebruikers meer over.
Naast – beter gezegd achter – het gemeentehuis is onopvallend de grondlijn van de oude synagoge nog zichtbaar, evenals een mooie herdenkingstuin. Ja, er wordt dus aandacht gegeven aan het bestaan van de oude joodse traditie in Oldenzaal. Echter, de elementen die er nu zijn zijn eenvoudig te verplaatsen of te verwijderen. Hoe mooi zou het zijn een onuitwisbaar herdenkingsteken in de muur van het gemeentehuis te hebben door steenkleuren, reliëf of metselverband? Alleen zo zijn we zeker dat zolang het gemeentehuis op deze plaats staat, aangegeven wordt dat de historische synagoge moest worden afgebroken ten behoeve van het toen nieuwe stadhuis. Met de vernieuwing van de muren van het gemeentehuis hebben we een unieke kans dit aan te brengen.
D66 dient daarom een motie in om een herdenkingsteken in de nieuw aan te brengen muur van het stadhuis mogelijk te maken.

L-vleugel.
Het Sociaal Plein zit nu heel kleinschalig in een paar kamers van de L-vleugel. Enkele jaren terug is het hiernaar verplaatst. Sinds die verplaatsing bleek het al snel wenselijk aanpassingen te doen, maar is niets aan de organisatie en routering veranderd. In de omschrijving van de noodzaak het Sociaal Plein naar elders te verhuizen lees ik geen noodzaak dit per se naar de oude bibliotheek te verplaatsen. Alle argumenten leiden slechts tot de conclusie dat er aanpassingen noodzakelijk zijn. Zeker! Maar de conclusie voor de oude bibliotheek is te snel getrokken. Toen de beslissing over de verplaatsing door het college werd genomen en vervolgens door de raad werd goedgekeurd heeft D66 hier uitdrukkelijk haar vraagtekens bij gezet. D66 ziet alsnog graag een vrij en onafhankelijke afweging van argumenten voor het gebruik van de L-vleugel of van de oude bibliotheek. Mocht hieruit als conclusie komen dat de oude bibliotheek de aangewezen plek is, stemt D66 hier graag mee in. Voor nu is de conclusie veel te voorbarig.
Het exploiteren van de L-vleugel door deze als gemeente te verhuren keurt D66 streng af. Hiervoor zijn investeringen nodig en een risicodragende organisatie voor verhuur. Hiervoor is de overheid niet bedoeld of uitgerust. Alleen wanneer het een nutsfunctie betreft wil D66 meedenken vastgoed te exploiteren. Dat is hier duidelijk niet het geval.
D66 gaat dan ook mee met elke motie of elk amendement om te onderzoeken de L-vleugel een andere invulling te geven of de L-vleugel op zinvolle wijze af te stoten. De overheid dient geen risicodragende activiteit te ontwikkelen. De overheid is er voor haar inwoners.

De raad van de gemeente Oldenzaal, in vergadering bijeen op 15 december 2025

Constaterende dat:
1. Er vernieuwbouw van het gemeentehuis zal plaatsvinden,
2. De muren van het gemeentehuis opnieuw zullen worden aangebracht,
3. De oude Synagoge die dicht in de buurt van het Stadhuis stond is afgebroken om de bouw van het stadhuis mogelijk te maken,

Overwegende dat:
1. De Synagoge in de tijd van de afbraak niet meer als zodanig in gebruik was,
2. De Synagoge kort vòòr de afbraak als opslagruimte werd gebruikt,
3. De Synagoge niet meer in gebruik was omdat de Joodse gemeenschap in Oldenzaal zeer klein was geworden,
– door het afvoeren onze Joodse inwoners van Oldenzaal omreden van hun geloof en afkomst,
– door het vervolgens omgebracht worden van de meeste van deze Joodse inwoners,
– doordat slechts zeer weinig afgevoerde Joodse inwoners de omstandigheden na hun afvoeren hebben overleefd en zijn teruggekeerd,
4. Oldenzaal een stad is die trots is op zijn verleden en historie,
5. De triestheid van dit deel van de historie het redelijk maakt hiervoor een onuitwisbare herinnering te maken,
6. De oude Synagoge in de huidige tijd als kenmerkend gebouw zou worden beschouwd met historische waarde,
7. De herinneringselementen in de Herdenkingstuin mooi en goed zijn, maar op enig moment kunnen worden verwijderd,
8. Een aandenken aangebracht in de muur met hetzij (1) afwijkende steenkleur, hetzij (2) afwijkend metselverband, hetzij (3) met in reliëf aangebrachte stenen, hetzij (4) op andere onuitwisbare wijze, nauwelijks onzichtbaar kan worden gemaakt.
9. De vernieuwbouw van het Stadhuis een unieke kans is een onuitwisbare herinnering aan de afbraak van de oude Synagoge ten behoeve van de bouw van dit Stadhuis in een muur zichtbaar te maken.

Roep het college op om:
1. Met de joodse gemeenschap in Oldenzaal, de regio of Nederland in overleg te gaan om te onderzoeken hoe te komen tot een eenvoudig, maar onuitwisbaar aandenken aan de Synagoge die voor de bouw van het stadhuis is afgebroken.
2. De resultaten van het onderzoek aan de raad te presenteren,
3. Op basis van het onderzoek een budget aan de raad voor te stellen voor het realiseren van het herdenkingsteken.

Aldus getekend 15 december 2025.

(De raad verwierp met grote meerderheid deze motie)