Velsen staat er beter voor, maar de lange termijn vraagt om keuzes

D66Velsen kijkt positief naar de jaarstukken van 2025. De gemeente staat er financieel beter voor dan eerder verwacht. Waar begin 2025 nog werd gesproken over bezuinigingen, sluit het jaar af met een fors positief resultaat. Dat is goed nieuws, maar ook een waarschuwing. Een belangrijk deel van deze ruimte ontstond door late duidelijkheid over geld vanuit het Rijk. Daardoor ontstaat ieder jaar opnieuw onzekerheid: rekenen we onszelf te arm, of juist te rijk?

Gelukkig koos de gemeenteraad vorig jaar voor bezuinigingen die de samenleving relatief licht hebben geraakt. Maar het had ook anders kunnen lopen. Voor hetzelfde geld hadden we voorzieningen geschrapt die later toch betaalbaar bleken. Dat laat zien hoe belangrijk het is dat Velsen realistischer begroot en beter omgaat met onzekerheid vanuit Den Haag.

Een tweede zorg is dat investeringen achterblijven. In 2024 investeerde Velsen 10,7 miljoen euro. In 2025 was dat nog maar 9,6 miljoen euro. Dat gaat niet over boekhouding, maar over straten, pleinen, parken, speelplekken, groen en plekken waar mensen elkaar ontmoeten. D66Velsen wil dat het college in kaart brengt wat voor Velsen een gezond en uitvoerbaar investeringsniveau is.

Daarnaast moeten we blijven investeren in preventieve zorg en de sociale basis. Als we pas ingrijpen wanneer mensen zware ondersteuning nodig hebben, zijn we vaak te laat. De opgave is om eerder aanwezig te zijn: in de wijk, op school, bij gezinnen en bij inwoners die net dat steuntje in de rug nodig hebben. Programma’s als POH Jeugd, Kinderwerk en Zomerpret zijn daarvan goede voorbeelden.

Er zijn ook positieve ontwikkelingen. Het Nationaal Isolatieprogramma is goed gestart, met ruim 900 aanvragen van inwoners die hun woning willen isoleren. Ook is de starterslening opnieuw beschikbaar gekomen, waardoor jonge Velsenaren een iets eerlijkere kans krijgen op de woningmarkt.

De Voorjaarsnota laat voor de komende jaren een voorzichtig positief, maar nog niet duurzaam sluitend beeld zien. Dat de Voorjaarsnota beleidsarm is, is logisch. We zitten kort na de verkiezingen en midden in het proces van raadsakkoord, raadsprogramma en collegevorming. Maar beleidsarm is niet vrijblijvend. De komende periode moet duidelijk worden hoe Velsen zorgt voor een structureel gezonde financiële basis.

Daarbij moeten we eerlijk zijn. Afgelopen jaar is gekeken naar mogelijke bezuinigingen. Daaruit bleek niet dat er ergens veel makkelijk geld ligt. Veel uitgaven liggen vast, zijn wettelijk verplicht of raken direct aan voorzieningen voor inwoners. Daarom moeten we ook eerlijk naar de inkomstenkant kijken. De OZB in Velsen is lager dan gemiddeld, terwijl Velsen geen gemiddelde gemeente is. We hebben grootstedelijke problematiek, sociale ongelijkheid, zware industrie, een haven, veiligheidsopgaven, een verouderde woningvoorraad en grote investeringen in de fysieke leefomgeving.

Daarom moeten we ook eerlijk het gesprek aangaan over wat een redelijk lastenniveau is voor Velsen. Een niveau dat past bij de kwaliteit van dienstverlening die inwoners mogen verwachten, bij de leefomgeving die we willen onderhouden en verbeteren, en bij de grote opgaven waar onze gemeente voor staat.

Voor D66Velsen zijn twee richtingen belangrijk richting de begroting. De uitvoeringsorganisatie moet worden versterkt, zodat plannen ook echt worden uitgevoerd. Daarnaast moet preventieve zorg en de sociale basis steviger worden geborgd, zodat goede programma’s niet steeds afhankelijk zijn van incidenteel geld.

Op initiatief van D66Velsen is een amendement aangenomen om de starterslening langer beschikbaar te houden. Daar zijn we blij mee. De regeling is op initiatief van D66Velsen in 2025 aangevuld en was alweer bijna uitgeput. Dat laat zien hoe groot de behoefte is. Met de starterslening krijgen jonge Velsenaren een eerlijkere kans op de woningmarkt.

Velsen staat er financieel gezond voor. Maar de lange termijn vraagt om keuzes. D66Velsen wil een gemeente die financieel stabiel is en durft te investeren: in mensen, wijken, jongeren, groen, goede voorzieningen en een eerlijke kans op wonen.