D66 reageert op vele vernielingen regenboogpad in Papendrecht: ‘Heb respect voor elkaar en voor de openbare ruimte’

Uit het Kontakt
D66 reageert op vele vernielingen regenboogpad in Papendrecht: ‘Heb respect voor elkaar en voor de openbare ruimte’ | Al het nieuws uit Alblasserdam en Papendrecht

Burgemeester Margreet van Driel deed twee weken terug een persoonlijke oproep om het vernielen te stoppen, maar enkele dagen daarna was het opnieuw raak en werd er een afvalcontainer in brand gestoken op de kleurige oversteekplaats.
D66 was in 2022 initiatiefnemer van een motie om een regenboogpad aan te leggen in Papendrecht. Ze waren op dit spoor gezet door een docent van De Lage Waard, die vertrouwelijke gesprekken op school voerde met leerlingen over LHBTI-kwesties en met het pad iets tastbaars wilde creëren voor deze doelgroep. Een symbool voor het recht dat iedereen zichzelf kan zijn.

De vele vernielingen aan het regenboogpad vestigen de aandacht echter vooral op het protest dat er is. We leggen Niels van Heteren van D66, de partij die de motie destijds indiende, enkele vragen voor.
Wat doen al die vernielingen aan het regenboogpad met je?
“Het baart mij zorgen dat er mensen zijn die via vernieling en inmiddels zelfs brandstichting, wat ik zie als pure intimidatie, proberen hun standpunt door te drukken met strafbare handelingen. Dat raakt niet alleen dit specifieke pad, maar zegt iets over hoe we omgaan met onze openbare ruimte en met elkaar. Wat het extra zorgelijk maakt, is dat dit gedrag door sommigen vervolgens wordt genormaliseerd of zelfs steun krijgt.
Negatieve reacties horen bij een open samenleving, maar vernieling en intimidatie overschrijden een duidelijke grens. Juist daarom vind ik het belangrijk om vast te houden aan een simpele norm: ook als je iets niet steunt of niet mooi vindt, toon je respect voor publiek eigendom en voor elkaar. Dat zijn normen en waarden die mij zijn meegegeven en die we wat mij betreft niet mogen laten vervagen.”
Is het, gezien de reacties, een goed idee geweest om een regenboogpad aan te leggen in Papendrecht?
“Achteraf beoordelen op basis van vernielingen vind ik geen goede maatstaf. Het pad is destijds op initiatief vanuit de samenleving aangelegd, met een positieve en symbolische boodschap.
Dat het vervolgens doelwit wordt van vandalisme, zegt in mijn ogen meer over het gedrag van daders dan over het bestaansrecht van het initiatief zelf.”
Wat is de beste oplossing om vernieling van het regenboogpad in de toekomst te voorkomen?
“De belangrijkste stap is het helder blijven benoemen van normen: oneens zijn mag, vernielen niet. Daarnaast vraagt dit om handhaving waar nodig en om het niet belonen van dit gedrag door het gesprek telkens te verleggen naar het symbool in plaats van naar het strafbare feit.
Uiteindelijk betekent dat ook dat daders worden opgespoord en dat de kosten van herstel zoveel mogelijk op hen worden verhaald. Vroeg of laten worden deze daders op heterdaad betrapt.”
Moet het regenboogpad wat D66 Papendrecht betreft blijven bestaan?
“Voor mij is dat niet de kernvraag. De kernvraag is of we accepteren dat publieke eigendommen worden vernield omdat iemand een symbool niet deelt. Als je weghaalt wat wordt kapotgemaakt, of wat zelfs doelwit wordt van brandstichting, verleg je de macht naar degene die sloopt en intimideert. Dat lijkt mij geen wenselijke route.
Wat mij betreft is dit vooral een gesprek over hoe we in Papendrecht omgaan met verschil, meningsuiting en de grenzen daarvan. In een open samenleving mag je het oneens zijn, kritiek hebben en symbolen ter discussie stellen. Maar die vrijheid houdt op waar vernieling, intimidatie en brandstichting beginnen. Als we dat onderscheid niet scherp blijven maken, verleggen we het gesprek naar de verkeerde plek en raken we iets kwijt dat fundamenteler is dan welk symbool ook: het respect voor elkaar en voor de openbare ruimte.
Wat mij daarbij opvalt, is dat we bij andere vormen van vandalisme zelden deze discussie voeren. Als het hoofdkantoor van Fokker wordt aangevallen (ruiten ingeslagen met een hamer en het pand besmeurd met rode verf door activisten) gaat het gesprek niet primair over de vraag of Fokker als bedrijf of haar activiteiten dan maar ter discussie moesten worden gesteld. De kern is dan wel helder: er is sprake van strafbaar gedrag. Los van de boodschap die de daders zeggen te hebben.
Bij het regenboogpad zie je dat anders. Daar verschuift het gesprek opvallend snel naar de vraag of het symbool zelf wel had moeten bestaan. Dat vind ik zorgelijk, omdat daarmee het risico ontstaat dat strafbaar gedrag wordt gelegitimeerd op basis van een inhoudelijk standpunt over wat er is vernield.
Wat mij betreft moeten we daar scherp in blijven: crimineel gedrag wordt niet acceptabel omdat iemand het ergens niet mee eens is. Normeren betekent juist dat we dat onderscheid blijven maken, ook – of misschien juist – wanneer een onderwerp emoties oproept.
Afsluitend wil ik dit nog graag kwijt: Ik ben geboren en getogen in Papendrecht, ben net vader geworden van een tweeling jongens en prijs mij gelukkig dat ik hier mijn gezin mag starten. Ik ken Papendrecht mijn hele leven lang als een gemeente waarin verschillen worden gerespecteerd en waarin we met elkaar in gesprek gaan, ook als we het oneens zijn.
Dat is het Papendrecht waarin ik geloof, waar ik mij voor blijf uitspreken en waar ik mij voor wil blijven inzetten. Zo kunnen mijn zoons opgroeien in een gemeente waarin respect voor elkaar en voor de openbare ruimte vanzelfsprekend is. Dat Papendrecht is het waard om te beschermen.”