De begroting 2026

Voorzitter,

De begroting die voorligt om vandaag besproken te worden laat een mooi financieel resultaat zien. D66 vindt dat hiervoor een compliment aan de wethouder en haar ambtenaren op de plaats is.
Maar…, daarmee is het verhaal niet compleet. Op een aantal fronten slaat D66 graag een andere richting in.
Zo wil D66 graag het geld wat extra van het rijk wordt verkregen inzetten voor bestaande en extra preventieve maatregelen om de enorme uitgaven van het Sociaal Domein terug te dringen. Dit is mogelijk omdat de financiële buffer van de gemeente hiervoor groot genoeg is en nodig omdat dit op korte termijn ten goede komt aan zowel de inwoners van Oldenzaal als de gemeentelijke financiën.

Bij de start van het Masterplan Sociaal Domein in 2020/2021 zou maximaal ingezet worden op preventie. Dit werd indertijd in de inbreng van D66 expliciet genoemd en geprezen. Nu worden een aantal preventiemaatregelen de nek omgedraaid zonder dat er betere alternatieven voor in de plaats komen.
Op 8 juli 2024 is een lijst van bezuinigingen aangenomen met keuzes die zullen worden uitgevoerd als het Rijk tekortschiet. We hebben het hier over het komende ravijnjaar. Maar, het ravijnjaar is uitgesteld, de gemeente heeft het nu minder krap dan verwacht. Toch houdt het college strak vast aan de gemaakte keuzes, ondanks dat het Rijk minder tekortschiet dan verwacht.
Preventie heeft ten doel geld uit te geven om later veel hogere uitgaven te voorkomen. Ook worden onze inwoners door deze uitgaven gelukkiger. Zo bezien is het heel onverstandig op preventie te bezuinigen. Het door bezuiniging bespaarde geld zal in een nabije toekomst alsnog en in meervoud moeten worden uitgegeven.
D66 is van mening dat op preventie niet moet worden bezuinigd. Voor de jeugd, voor volwassenen, voor financieel minder draagkrachtigen en ouderen zijn preventieve activiteiten nodig om later ongewenste uitgaven te voorkomen. Wanneer onze inwoners worden voorzien van kennis, vaardigheden en zinvolle tijdbesteding blijven zij gezond en ook voor zichzelf en anderen zinvol bezig.
Ja, Oldenzaal doet al veel aan preventie. Maar wanneer ik in de begroting zoek op het woord ‘Preventie’, vind ik veel preventieve inspanning op het moment dat een inwoner al problemen heeft. Werkelijke preventie voorkomt niet alleen escalatie van het probleem, maar voorkomt het optreden ervan.
Laten we voor de jeugd interessante activiteiten opzetten (dit naast die van onze verenigingen), voor financieel minder draagkrachtigen financiële voorlichting en verlichting, kookcursussen etc, en voor ouderen sportieve en culturele activiteiten. Laten we vrijwilliger en buren nog beter ondersteunen. Zo verminderen we voor veel inwoners van onze mooie gemeente stress die hun leven negatief beïnvloedt.

D66 dient dan ook een amendement in om een bedrag in te zetten voor preventie bovenop wat Oldenzaal al doet. D66 is ervan overtuigd dat deze investering ten goede gaat komen aan het geluk van onze inwoners en aan vermindering van de noodzakelijke uitgaven van het Sociaal Domein. D66 doet een beroep op het college om het geld ook te gebruiken om een aantal gedane bezuinigingen terug te draaien.

Een goede economie is belangrijk voor Oldenzaal. Dat vindt deze raad, dat vindt ook D66. In de begroting wordt aangegeven dat bedrijventerreinen worden herontwikkeld en nieuwe worden ontwikkeld om te zorgen voor meer (onder meer) werkgelegenheid. Hiervoor is als doel bij het ‘vergroten werkgelegenheid’ aangegeven dat deze werkgelegenheid wordt vergroot door ondernemers voor Oldenzaal te behouden en aan te trekken. D66 zou graag zien dat hierbij vooral rekening wordt gehouden met de werkgelegenheid voor de Oldenzaalse inwoners. Ondanks dat voor 44.000 inwoners voldoende werkgelegenheid wordt geboden door bedrijven die in Oldenzaal zijn gevestigd, werken meer dan gebruikelijk Oldenzaalse werknemers buiten Oldenzaal. Blijkbaar is de geboden werkgelegenheid onaantrekkelijk voor de Oldenzaalse werknemers. D66 vindt dan ook dat aandacht moet worden gegeven aan geschikte werkgelegenheid voor de Oldenzaalse werknemer.
– Kan de wethouder aangeven aandacht te hebben en te geven voor werkgelegenheid voor de Oldenzaalse inwoner?

Het Bestemmingsplan Gravenbeek met plannen voor 200 woningen is in november 2023 door de raad goedgekeurd. Het terrein is volledig bouwrijp gemaakt. Er wordt gebouwd op welgeteld 4 – met name grote – kavels.
– Waar blijven de beloofde woonwagens op Gravenbeek-1?
– Kan het college er bij de WBO op aandringen deze zo snel mogelijk te plaatsen? D66 ziet hierin het voordeel dat als gevolg hiervan snel weer 6 Oldenzaalse woningen voor anderen vrijkomen.
– Verder vraagt D66 het college waarom nu slechts 4 huizen in aanbouw zijn, terwijl verder geen activiteit wordt waargenomen?
Het Bestemmingsplan Stakenbeek is in juni 2023 door de raad goedgekeurd. Volgens begroting moet de grond nog bouwrijp worden gemaakt. Dit lijkt nu te worden uitgevoerd.
– Wanneer worden hier de eerste woningen gebouwd?

De mogelijke opvang van asielzoekers op basis van de spreidingsset is in Oldenzaal niet van de grond gekomen. De taakstelling voor statushouders wordt gehaald, ook wordt voor Oekraïners voortdurend met succes gewerkt aan hun opvang. Voor asielzoekers blijft elke ontwikkeling uit. Aan het begin van het jaar werd de coördinatie van de opvang van asielzoekers overgelaten aan de Regietafel Twente. Sinds die tijd is het oorverdovend stil.
– Kan de wethouder aangeven welke inspanningen Oldenzaal binnen de regietafel heeft verricht of voorgesteld en welke ontwikkelingen voor de opvang van asielzoekers te vermelden zijn?

(Tenslotte, )
Op 30 september is de “Participatiewet in Balans” aangenomen door de Eerste Kamer. In februari van dit jaar hebben D66 en de VVD een motie ingediend die door de raad tegen het advies van de wethouder is verworpen omdat de raad eerste de nieuwe wet wilde afwachten. De wet is er nu, dus Oldenzaal kan aan de slag.
– Kan de wethouder aangeven in hoeverre Oldenzaal bezig is te verkennen hoe de hulp aan mensen met financiële problemen op basis van de nieuwe wet kan worden verbeterd? Hoe wordt de raad hierover ingelicht?

D66 geeft niet alleen om Oldenzaal, D66 geeft nog meer om de inwoners van Oldenzaal!

Het gaat niet om de stad, het gaat om mensen, onze mede-mensen!