Programmabegroting 2027-2030: De toekomst begint bij de keuzes van vandaag

Op 5 november besprak de gemeenteraad de programmabegroting 2027-2030. Onze fractievoorzitter Carin benadrukte daarbij de vier prioriteiten van D66 Haarlemmermeer: de gezondste generatie ooit, groen op de plekken waar verkoeling het hardst nodig is, kunnen reizen om mee te kunnen doen en de eigen verantwoordelijkheid van de gemeenteraad.

Beeld: D66 Haarlemmermeer

Haarlemmermeer 2066

Stel je voor: het is 2066. Vanaf station Hoofddorp City Airport stap je direct op de hogesnelheidstrein die je in twee uur naar Parijs brengt. In de verte landt een stil, elektrisch vliegtuig op Schiphol, en vanavond staat er een festival in Club PARK21 op het programma. Haarlemmermeer is een gemeente waar onze kinderen een betaalbaar thuis hebben gevonden. Waar dorpen hun eigen karakter hebben behouden, buurten groen en koel zijn en waar je gemakkelijk op je bestemming komt, ook zonder auto. Een plek waar kinderen gezond opgroeien en iedereen zichzelf kan zijn.

Ook is Haarlemmermeer uitgegroeid tot de groene kennishub van Europa. Op een duurzame campus werken bedrijven, onderwijs en onderzoekers intensief samen aan de oplossingen van morgen. Het is een magneet voor vernieuwende ondernemers die schoon en circulair werken en hier de kennis en talenten vinden om verder te groeien.

Of de toekomst er over veertig jaar exact zo uitziet, weten we niet. Maar de koers? Die bepalen we in het hier en nu. Met elke woning die we bouwen, elke boom die we planten en elke kans die we kinderen en ondernemers geven, leggen we vandaag de basis voor morgen.

Van ambities naar concrete plannen

Dit is de eerste begroting van het nieuwe college en de eerste die deze nieuwe gemeenteraad bespreekt. Gebaseerd op een coalitieakkoord waar ook D66 haar handtekening onder heeft gezet. Wat ons betreft een stevig fundament voor de komende jaren. De begroting vertaalt de afspraken financieel en bevat al activiteiten. De verdere uitwerking volgt in de uitvoeringsagenda, die we nog dit jaar ontvangen. Wat zetten we voort, wat doen we anders en waarmee stoppen we? De uitvoeringsagenda is een collegebesluit, maar raakt rechtstreeks aan de verantwoordelijkheid van de gemeenteraad. Om die keuzes scherp te stellen, gaf D66 Haarlemmermeer tijdens het begrotingsdebat drie heldere prioriteiten mee.

1. De gezondste generatie ooit

Er komen extra middelen voor preventie en jongerenwerk. Een goede keuze. D66 wil echt het verschil maken voor kinderen voor wie gezond opgroeien minder vanzelfsprekend is. Bijvoorbeeld door geldzorgen thuis, mentale problemen of doordat sporten en gezond eten buiten hun bereik liggen.

Dat vraagt om samenhang tussen gezondheid, bestaanszekerheid, onderwijs, sport en cultuur. En om geduld: preventie levert niet automatisch volgend jaar al een besparing op, maar legt wel de basis voor een gezonde toekomst.

2. Groen waar verkoeling het hardst nodig is

Klimaatverandering raakt onze straten en woningen. Een versteend plein of een wijk zonder schaduw kan op warme dagen ongezond worden. Zeker voor ouderen en mensen met een kwetsbare gezondheid. Dat hebben we afgelopen zomer opnieuw gemerkt.

D66 wil de beschikbare middelen gericht inzetten op plekken waar hoge hittestress, weinig schaduw en kwetsbare inwoners samenkomen. Juist daar leveren extra bomen en schaduw de meeste gezondheidswinst op. Klimaatkaarten, bevolkingsgegevens en metingen van de boomkroonbedekking helpen om die keuzes goed te onderbouwen.

Vergroening combineren met onderhoud is verstandig. Maar ernstige hittestress kan niet altijd wachten tot een straat aan de beurt is.

3. Kunnen reizen is kunnen meedoen

We dromen over Parijs in twee uur met de trein. Dat is een mooi toekomstbeeld, maar voor sommige inwoners is de huisarts twee dorpen verderop vandaag al een uitdaging.

Het coalitieakkoord biedt gelukkig ruimte voor maatwerk in kleine kernen. Toch biedt het blijven aandringen op reguliere busverbindingen op sommige plekken onvoldoende perspectief.

D66 wil een samenhangende aanpak met vervoer op afroep, buurtvervoer, deelmobiliteit en eventueel mogelijkheden om doelgroepenvervoer breder te benutten. Dit moet betaalbaar en fysiek toegankelijk zijn en aansluiten op het reguliere openbaar vervoer. D66 dringt aan op een concreet bereikbaarheidsplan in 2027 voor de dorpen waar het aanbod nu tekortschiet.

Aandacht voor stijgende lasten

De voorgestelde stijgingen van de afvalstoffenheffing en rioolheffing zijn fors. We vroegen aandacht voor kostenbeheersing en voor wat inwoners zelf kunnen doen om hun rekening te verlagen. Bijvoorbeeld door een kleinere restafvalcontainer te kiezen. De gemeente moet zulke mogelijkheden actiever bekendmaken en ook kijken naar mogelijkheden voor inwoners met gezamenlijke containers.

Onze eigen verantwoordelijkheid

Inwoners moeten weten waarover zij kunnen meepraten, hoeveel invloed zij hebben en wat er met hun inbreng gebeurt. Besluiten moeten begrijpelijk zijn en regels moeten in de praktijk goed uitpakken.

Ook de raad heeft een verantwoordelijkheid. Als we van de gemeentelijke organisatie vragen om efficiënter te werken, moeten we als gemeenteraad ook kritisch naar onszelf kijken. Maken we voldoende onderscheid tussen hoofd- en bijzaken? Krijgen we tijdig de informatie die we nodig hebben? En werken we samen op een manier waarin ruimte is voor politieke verschillen en kritische vragen vanuit iedere fractie?

Daarom dienden we de motie ‘Een sterke raad, bewust van tijd en middelen’ in. Voor een gezamenlijke werksessie waarin we concrete werkafspraken maken en afspraken evalueren. Want ook de manier waarop we als gemeenteraad samenwerken en functioneren, verdient aandacht.

De goede richting kiezen

We dromen over Parijs in twee uur met de trein. Dat is een mooi D66 wil vooruit. We kiezen voor gezonde kinderen, groenere buurten, bereikbaar vervoer en duurzaam ondernemerschap. Dit combineren we met een zorgvuldig financieel bestuur en een gemeente waar inwoners zich echt gehoord en serieus genomen voelen.

Zo bouwen we vandaag aan het Haarlemmermeer van morgen. Zodat toekomstige generaties in 2066 terugkijken en kunnen zeggen: ze konden toen nog niet alles voorspellen, maar ze hebben wel vol overtuiging de juiste richting gekozen!

Bekijk de video

Beeld: D66 Haarlemmermeer