Samen bouwen aan onze gemeente: participatie werkt alleen als je inwoners serieus betrekt

Op 5 maart 2026 stelde de gemeenteraad van Haarlemmermeer nieuw participatiebeleid en een participatieverordening vast. Daarmee spreken we met elkaar af hoe inwoners, ondernemers en de gemeente samenwerken bij plannen voor onze leefomgeving.

Voor D66 is dat een belangrijk onderwerp. Goede besluiten maak je namelijk niet alleen vanuit het gemeentehuis.

Carin Smand - Beeld: D66 Haarlemmermeer

Waarom participatie belangrijk is

Mensen die ergens wonen, werken of ondernemen weten vaak precies wat er speelt in hun straat, wijk of dorp. Die kennis is onmisbaar. Als je inwoners en ondernemers vroeg betrekt bij plannen, worden die plannen bijna altijd beter. Dat geldt voor alles: van verkeerssituaties en woningbouw tot de inrichting van een park of een dorpscentrum.

Het nieuwe beleid legt vast wanneer en hoe inwoners kunnen meedenken, meepraten en meebeslissen over plannen van de gemeente. Voor D66 sluit dit direct aan bij hoe wij naar bestuur kijken: een gemeente die niet alleen zendt, maar ook luistert.

Ervaringskennis maakt plannen beter

Tijdens het debat benadrukte D66-vicefractievoorzitter Carin Smand dat plannen sterker worden als de kennis uit de samenleving wordt benut.

“Mensen die ergens wonen of ondernemen weten vaak precies wat werkt en wat niet. Als zij op tijd worden betrokken, voorkom je problemen en krijg je betere plannen.” Vice-fractievoorzitter Carin Smand, D66 Haarlemmermeer

Participatie niet alleen iets is dat de gemeente moet organiseren.
Iedereen die een initiatief neemt, bijvoorbeeld een ontwikkelaar die wil bouwen, moet zelf de omgeving tijdig betrekken.

Participatie is niet hetzelfde als je zin krijgen

Participatie betekent niet dat iedereen altijd zijn zin krijgt. Het gaat er juist om dat je in overleg tot een gezamenlijke oplossing komt. De gemeenteraad moet uiteindelijk besluiten nemen en verschillende belangen afwegen. Het algemeen belang staat daarbij voorop. Maar wat inwoners wel mogen verwachten is dat:

• Ze op tijd worden betrokken.
• Duidelijk is waarover ze kunnen meedenken.
• Hun inbreng serieus wordt meegewogen.
• En dat er wordt teruggekoppeld wat er met die inbreng is gedaan.

Juist dát maakt participatie geloofwaardig.

Duidelijke spelregels voor inwoners

Voor D66 was één punt in het debat extra belangrijk: het moet voor inwoners en ondernemers overzichtelijk en begrijpelijk zijn hoe je kunt meedoen.

Welke mogelijkheden zijn er?
Waar kun je invloed uitoefenen?
En welke regels gelden daarbij?

De wethouder heeft toegezegd dat alle mogelijkheden om mee te doen overzichtelijk bij elkaar komen op een duidelijke webpagina van de gemeente. Zo moet het voor iedereen makkelijker worden om zijn stem te laten horen.

Hoe nu verder?

Met het nieuwe beleid ligt er een stevig fundament voor participatie in Haarlemmermeer. Maar bij dit soort onderwerpen geldt ook: the proof of the pudding is in the eating. Of participatie echt werkt, blijkt pas in de praktijk. Daarom blijft D66 scherp volgen hoe inwoners en ondernemers daadwerkelijk worden betrokken bij plannen.

Uiteindelijk gaat het niet om mooie woorden in een beleidsstuk, maar om plannen die beter worden doordat inwoners en ondernemers vanaf het begin mee kunnen denken. In 2028 wordt het beleid geëvalueerd. Dan kijken we samen of participatie in Haarlemmermeer ook echt doet wat het moet doen.