Ieder kind naar school

In de laatste raadsvergadering voor het zomerreces heeft D66 De Ronde Venen zich, samen met het CDA, duidelijk uitgesproken voor het recht op school. Het is de plek waar kinderen niet alleen leren rekenen en schrijven, maar ook waar zij vrienden maken, leren omgaan met verschillende meningen en zich ontwikkelen tot zelfstandige burgers in onze samenleving. Voor D66 is het recht op onderwijs dan ook een van de meest fundamentele rechten die een kind heeft.

Aanleiding voor de motie is een heldere uitspraak van de Hoge Raad van 21 april 2026. De hoogste rechter van ons land heeft daarin verduidelijkt dat vrijstellingen van de leerplicht voor thuisonderwijs (op grond van artikel 5, onder b, van de Leerplichtwet) écht alleen in zeer uitzonderlijke gevallen mogen worden verleend. Uitspraken die ook door de beroepsvereniging voor leerplicht (Ingrado) zijn vertaald naar een nieuwe, scherpe handreiking. Verschillende grote gemeenten, zoals Utrecht, Rotterdam en Den Haag, hebben hun beleid hier direct op aangepast. D66 vindt dat De Ronde Venen niet kan achterblijven. De wet is er immers om de belangen en kansen van het kind te beschermen.

Gelijke kansen en sociale ontwikkeling
Wanneer kinderen langdurig buiten het reguliere onderwijs vallen, brengt dit grote risico’s met zich mee. Het gaat niet alleen om een mogelijke achterstand in cognitieve vaardigheden, maar juist ook om de sociale en emotionele ontwikkeling. Op school leer je samenwerken, omgaan met teleurstellingen en word je uitgedaagd door docenten en leeftijdsgenoten. Gemeente hebben de plicht om ervoor te zorgen dat de Leerplichtwet zorgvuldig en volgens de nieuwste rechterlijke richtlijnen wordt nageleefd.

Met deze motie vragen wij het college om nieuwe aanvragen voor thuisonderwijs direct volgens de aangescherpte, landelijke maatstaf te beoordelen. Daarnaast willen we dat ook bestaande vrijstellingen kritisch maar zorgvuldig tegen het licht worden gehouden. Als blijkt dat er voor een vrijstelling eigenlijk geen wettelijke grondslag meer is, moet deze worden beëindigd.

Zorgvuldige begeleiding staat voorop
D66 begrijpt heel goed dat dit voor de betrokken ouders en kinderen ingrijpend kan zijn. Juist daarom hamert onze fractie op een uiterst zorgvuldige aanpak. Het doel van de motie is absoluut niet om gezinnen te straffen, maar om kinderen de kansen te geven waar ze recht op hebben. De rechtsbescherming van ouders moet te allen tijde worden gerespecteerd.

Het allerbelangrijkste onderdeel van ons voorstel is dan ook de nazorg: kinderen van wie de vrijstelling wordt stopgezet, mogen niet aan hun lot worden overgelaten. Zij moeten door de gemeente actief en intensief worden begeleid naar een passende en fijne onderwijsplek. Continuïteit, maatwerk en een zachte landing op een school in de regio staan hierbij centraal.

Begin 2027 verwachten wij de eerste resultaten en evaluaties van deze herbeoordelingen in de gemeenteraad. D66 blijft zich onverminderd inzetten voor een gemeente waarin elk kind gezien wordt, de beste kansen krijgt en simpelweg volwaardig mee kan doen. Want ieder kind hoort thuis op school.