{"id":30043,"date":"2016-01-22T10:29:07","date_gmt":"2016-01-22T08:29:07","guid":{"rendered":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/archive\/in-het-land-der-blinden\/"},"modified":"2016-01-22T10:29:07","modified_gmt":"2016-01-22T08:29:07","slug":"in-het-land-der-blinden","status":"publish","type":"archive","link":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/archive\/in-het-land-der-blinden\/","title":{"rendered":"In het land der blinden…"},"content":{"rendered":"Lees hier het pdf<\/a>\u00a0van dit artikel.<\/em>\n\nAllerlei complexe financi\u00eble producten en constructies lagen ten grondslag aan de huidige financi\u00eble crisis. Strengere regels en meer toezicht zou een herhaling moeten voorkomen. Maar lost dit de complexiteit op? Of maakt deze bureaucratie het juist erger? Hoogleraar financiering Dennis Vink vraag zich af of financi\u00eble partijen op den duur niet (weer) een maas in de wet weten te vinden om het risico op te schroeven en zo weer meer rendement te maken. <\/strong>\n\nDoor Dennis Vink<\/strong>\n\nDe samenleving is complexer geworden, ook op financieel gebied. Banken en verzekeraars hebben voor de financi\u00eble crisis allerlei ingewikkelde, slimme producten bedacht die flink wat geld in het laatje brachten. Maar op een zeker moment ging het mis. En toezichthouders stonden er bij en keken er naar. Nu komen overheden en die\u00adzelfde toezichthouders met strengere regels en eisen om het risico van financi\u00eble instellingen in te perken. Het is echter maar de vraag of dit zal werken.\n\nOorzaak malaise\n<\/strong>De oorzaak van de huidige malaise in de internationale financi\u00eble markten is terug te voeren naar de beginjaren 2000, toen het bundelen en verkopen van vorderingen op hypotheken door financi\u00eble instellingen in de Verenigde Staten een ware hype werd. De handel in risicovolle producten nam een vlucht na 1998 nadat de Glass- Steagall Act in de VS werd opgeheven. Dat betekende dat \u2018commercial\u2019 en \u2018investment\u2019 banking niet langer gescheiden hoefden te zijn en het fei\u00adtelijk mogelijk werd voor een financi\u00eble instelling om met spaargeld risicovol te investeren en haar aandeelhouders te verrijken. Aandeelhouders staarden zich blind op rendementscijfers van circa 15% per jaar zonder zich daarbij teveel te beseffen dat het bestuur van een financi\u00eble instel\u00adling daardoor juist gemotiveerd werd risicovolle constructies op te tuigen om die 15% ook waar te maken. Waar niemand echter rekening mee hield, werd rond 2007 waarheid: de risicovolle vorderingen moesten opeens massaal worden afge\u00adboekt voor honderden miljarden dollars omdat Amerikaanse huiseigenaren in de problemen waren gekomen door een explosief oplopende variabele rente.\n\nMen kan zich afvragen waarom de aandeelhouders van financi\u00eble instellingen geen maatregelen hadden genomen om dit soort risicovolle investeringen een halt toe te roepen. Als u met uw spaargeld, waar u hard voor heeft gewerkt, een tweedehands auto koopt, dan sluit u op zijn minst een garantiecontract af tegen onvoorziene gebeurtenissen en u verzekert uw auto zoals de wet verplicht. Het tegendeel gold in de financi\u00eble sector, waar de relatie tussen risico en rendement niet begrepen werd. Als u zich dan bedenkt dat de toezichthouders en de kredietbeoordelende instanties die de financi\u00eble producten behoorden te controleren de negatieve gevolgen van deze complexiteit ook nog eens hebben onderschat, zijn we aanbeland in het land der blinden waar \u00e9\u00e9noog koning is. Bankiers hebben de ingewik\u00adkelde producten gebruikt om veel winst te maken. Neem als voorbeeld de \u2018aandelen lease affaire\u2019, waarbij bankiers met veel te risicovolle beleggingsconstructies een hoog rendement voorschotelden aan onwetende consumenten, die uiteindelijk veel geld verloren zagen gaan.\n\nHet is belangrijk om op te merken dat niet alleen financi\u00eble instellingen debet zijn aan de bovengenoemde problemen, maar dat ook overheden en publieke instellingen een flinke duit in het zakje gedaan hebben. Kijk bijvoorbeeld naar de huidige betalingsproblemen in de woningbouw\u00adsector, waarbij met publieksgeld gegokt is op de rentestand, maar dan per abuis in de verkeerde richting.\n\nDe complexiteit van de relatie tussen risico en het te verwachten rendement ligt dus ten grondslag aan de bovengenoemde problematiek. Op dit gebied kan men wat leren van het niet vol\u00adledig voorspellende karakter van het weerbericht. Of anders uitgedrukt, de zinsnede \u2018in het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst\u2019 kan in het kader van de huidige crisis beter geformuleerd worden als: \u2018financi\u00eble producten geven rendement met kans op verlies\u2019.\n\nMeer toezicht en dus bureaucratie?\n<\/strong>Om herhaling van de huidige fouten te voorko\u00admen, en misbruik van complexiteit tegen te gaan, is effectiever toezicht nodig op financi\u00eble instel\u00adlingen. In de Verenigde Staten houdt de fed (Federal Reserve) <\/em>toezicht op het monetair beleid en in Europa is dat de Europese Centrale Bank. <\/em>In de afgelopen jaren is in zowel de VS als in Europa hard gewerkt door overheden en centrale banken om financi\u00eble instellingen veiliger te maken. Doel is om af te komen van \u2018too-big-too-fail\u2019-instellin\u00adgen die te groot zijn om \u2018om te laten vallen\u2019. Er bestaat echter geen eenduidige definitie van \u2018veiliger\u2019. In de vs heeft men in 2009 de Dodd- Frank Act aangenomen waarbij strikte regels worden voorgeschreven waar financi\u00eble instel-lingen aan moeten voldoen. Een onderdeel is de Volcker Rule die het risicovol investeren van spaargeld door instellingen ten gunste van haar aandeelhouders beperkt. In Europa zal de ban\u00adcaire sector in de periode van 2012 tot 2015 even\u00adeens met een grote golf aan nieuwe nationale en Europese regelgeving geconfronteerd worden om de financi\u00eble sector veiliger te maken. Regel\u00adgeving met betrekking tot kapitaal en liquiditeit <\/em>en het beperken van het systeemrisico <\/em>(het risico dat een probleem bij \u00e9\u00e9n financi\u00eble instelling leidt tot problemen bij andere instellingen) zullen een grote impact hebben.\n\nBelangrijke eisen om in Europa het kapitaal en de liquiditeit van banken te vergroten zijn neergelegd in Basel III. <\/em>Het doel daarvan is dat onvoorziene verliezen beter opgevangen kunnen worden en tijdig aan betalingsverplichtingen kan worden voldaan. Zo worden nog hogere kapitaals\u00adbuffers voorgeschreven en strengere eisen gesteld ten aanzien van liquiditeit en de mate waarin de instelling met vreemd vermogen gefinancierd mag worden. Om het systeemrisico te beperken, is onder leiding van de Europese Commissie het EU Crisis Management Framework <\/em>ontworpen. Verwacht wordt van banken dat zij een herstel\u00adplan ontwikkelen waarin zij aangeven hoe zij de continu\u00efteit zullen waarborgen in kritische tijden, dan wel in een resolutieplan aangeven op welke wijze de bank kan worden afgewikkeld zonder dat dit ten koste gaat van de financi\u00eble stabiliteit. In Nederland loopt De Nederlandsche Bank <\/em>(DNB) en het Ministerie van Financi\u00ebn hier op vooruit met de invoering van het \u2018Raamwerk Herstelplan\u2019, waardoor herstel- en resolutieplannen door banken al worden toegepast in de praktijk.\n\nMinder risico en complexiteit?\n<\/strong>Op dit moment zijn financi\u00eble instellingen druk bezig om de kapitaalbuffers te vergroten om aan de strengere regelgeving te voldoen. De vraag is echter in hoeverre deze strengere regelgeving de negatieve gevolgen van de complexiteit in de financi\u00eble sector tegengaat. Allereerst zien we namelijk dat financi\u00eble instellingen minder liquide middelen ter beschikking kunnen stellen om kapitaal te kunnen verstrekken aan bedrijven en particulieren. Dit omdat het minder aantrek\u00adkelijk is geworden voor aandeelhouders om te investeren in deze sector vanwege het belabberde rendement. Nu zult u denken, dat is toch juist de bedoeling? Misschien wel, misschien niet. Het is een goede zaak dat financi\u00eble instellingen meer kapitaal achterhouden om complexe risico\u2019s te beheersen. Echter, indien een hardwerkende ondernemer met een goed business model <\/em>geen financiering meer kan krijgen omdat de bank geen extra bufferkapitaal wil aanhouden voor de lening, dan schiet de regelgeving aan zijn doel voorbij. Het gaat immers om het beperken van risico\u2019s van financi\u00eble instellingen door het beheersen van derivaten en andere risicovolle producten, de zogenaamde \u2018financial weapons of mass destruction\u2019.<\/em>\n\nDaarnaast is er inmiddels sprake van een overkill <\/em>aan maatregelen door verschillende instanties om de Europese financi\u00eble sector veiliger te maken. Dat leidt tot onnodig veel bureaucratie en daarmee nieuwe complexiteit. De vraag is of dit het zo gewenste, meer effectieve toezicht niet in de weg zit. Strengere regelgeving motiveert financi\u00eble instellingen namelijk om op zoek te gaan naar relatief veiligere investeringen met een goede pay-off <\/em>om ervoor te zorgen dat er voldoende rendement wordt gemaakt om uit te keren aan de aandeelhouders. Financi\u00eble mark\u00adten anticiperen hierop door een complexe markt te cre\u00ebren waarin risicovolle producten worden geherstructureerd en als veilig worden aangebo\u00adden. Dat was voor de crisis al zo, en dat wordt nu \u2013 met strengere regelgeving \u2013 nog veel extremer. Een financi\u00eble instelling is namelijk nog steeds uit op het maken van winst, en wel zo veel mogelijk. Heeft veel toezicht dan eigenlijk wel zin en is het niet zo dat een bankier, of \u2018de markt\u2019, altijd wel een manier vindt om de regels te omzeilen? Kortom, complexiteit in de financi\u00eble sector bestrijden met meer regels werkt nieuwe complexiteit in de hand. Het is een vicieuze cirkel.\n\nUiteindelijk zal er een markt moeten worden ge\u00adcre\u00eberd waarbij er onderscheid wordt gemaakt tussen commerci\u00eble en niet-commerci\u00eble banken met elk een eigen stelsel van regelgeving. Een die niet resulteert in het frustreren van het conventi\u00adonele bankieren. Dat er daarmee per saldo minder geld wordt verdiend door de bankiers en de aan\u00addeelhouders is erg vervelend voor ze, maar dan kan in ieder geval de slager op de hoek weer rekening courant krijgen.\n\n \n\nDennis Vink <\/strong>is als hoogleraar financiering en investeringen verbonden aan Nyenrode Business Universiteit en is directeur van het Nyenrode Center for Finance. Daarnaast is hij visiting professor of finance aan de Moscow State University. In 2009 is hij gekozen tot professor of the year in de executive MBA dat georganiseerd werd door Nyenrode en Kellogg School of Management. Dennis Vink is gespecialiseerd in (gestructureerde) financiering en heeft onderzoek verricht in samenwerking met faculteit van Yale International Center for Finance, EDHEC-Risk Institute en Vlerick Leuven Gent Management School.\n\n \n\nHeeft dit artikel uw interesse gewekt? Klik hier <\/a>voor meer info en abonnementen.\n\n\u2013 \u2013\n\nDit artikel verscheen in\u00a0idee<\/em> nr. 1 2013: De complexe samenleving<\/a>, en is te vinden bij het onderwerp\u00a0economie<\/a><\/em>.<\/em>","protected":false},"author":35,"featured_media":0,"menu_order":0,"template":"","class_list":["post-30043","archive","type-archive","status-publish","hentry"],"acf":[],"yoast_head":"\nIn het land der blinden... – Mr. Hans van Mierlo stichting<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/archive\/in-het-land-der-blinden\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"nl_NL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"In het land der blinden... – Mr. Hans van Mierlo stichting\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Lees hier het pdf\u00a0van dit artikel. Allerlei complexe financi\u00eble producten en constructies lagen ten grondslag aan de huidige financi\u00eble crisis. Strengere regels en meer toezicht zou een herhaling moeten voorkomen. Maar lost dit de complexiteit op? Of maakt deze bureaucratie het juist erger? Hoogleraar financiering Dennis Vink vraag zich af of financi\u00eble partijen op den […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/archive\/in-het-land-der-blinden\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Mr. Hans van Mierlo stichting\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/vanmierlostichting\/\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2021\/05\/Mr-Hans-van-Mierlo-stichting-logo.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1080\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@vmstichting\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Geschatte leestijd\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"8 minuten\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/d66.nl\\\/vanmierlostichting\\\/archive\\\/in-het-land-der-blinden\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/d66.nl\\\/vanmierlostichting\\\/archive\\\/in-het-land-der-blinden\\\/\",\"name\":\"In het land der blinden... – Mr. Hans van Mierlo stichting\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/d66.nl\\\/vanmierlostichting\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2016-01-22T08:29:07+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/d66.nl\\\/vanmierlostichting\\\/archive\\\/in-het-land-der-blinden\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/d66.nl\\\/vanmierlostichting\\\/archive\\\/in-het-land-der-blinden\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/d66.nl\\\/vanmierlostichting\\\/archive\\\/in-het-land-der-blinden\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/d66.nl\\\/vanmierlostichting\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Archives\",\"item\":\"https:\\\/\\\/d66.nl\\\/vanmierlostichting\\\/archive\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"In het land der blinden…\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/d66.nl\\\/vanmierlostichting\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/d66.nl\\\/vanmierlostichting\\\/\",\"name\":\"Mr. Hans van Mierlo stichting\",\"description\":\"Just another WordPress site\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/d66.nl\\\/vanmierlostichting\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/d66.nl\\\/vanmierlostichting\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"nl-NL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/d66.nl\\\/vanmierlostichting\\\/#organization\",\"name\":\"Mr. Hans van Mierlo Stichting\",\"url\":\"https:\\\/\\\/d66.nl\\\/vanmierlostichting\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/d66.nl\\\/vanmierlostichting\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/d66.nl\\\/vanmierlostichting\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/4\\\/2021\\\/05\\\/Mr-Hans-van-Mierlo-stichting-logo.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/d66.nl\\\/vanmierlostichting\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/4\\\/2021\\\/05\\\/Mr-Hans-van-Mierlo-stichting-logo.png\",\"width\":1920,\"height\":1080,\"caption\":\"Mr. Hans van Mierlo Stichting\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/d66.nl\\\/vanmierlostichting\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/vanmierlostichting\\\/\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/vmstichting\",\"https:\\\/\\\/www.instagram.com\\\/mr.hansvanmierlostichting\\\/\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"In het land der blinden... – Mr. Hans van Mierlo stichting","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/archive\/in-het-land-der-blinden\/","og_locale":"nl_NL","og_type":"article","og_title":"In het land der blinden... – Mr. Hans van Mierlo stichting","og_description":"Lees hier het pdf\u00a0van dit artikel. Allerlei complexe financi\u00eble producten en constructies lagen ten grondslag aan de huidige financi\u00eble crisis. Strengere regels en meer toezicht zou een herhaling moeten voorkomen. Maar lost dit de complexiteit op? Of maakt deze bureaucratie het juist erger? Hoogleraar financiering Dennis Vink vraag zich af of financi\u00eble partijen op den […]","og_url":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/archive\/in-het-land-der-blinden\/","og_site_name":"Mr. Hans van Mierlo stichting","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/vanmierlostichting\/","og_image":[{"width":1920,"height":1080,"url":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2021\/05\/Mr-Hans-van-Mierlo-stichting-logo.png","type":"image\/png"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_site":"@vmstichting","twitter_misc":{"Geschatte leestijd":"8 minuten"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/archive\/in-het-land-der-blinden\/","url":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/archive\/in-het-land-der-blinden\/","name":"In het land der blinden... – Mr. Hans van Mierlo stichting","isPartOf":{"@id":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/#website"},"datePublished":"2016-01-22T08:29:07+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/archive\/in-het-land-der-blinden\/#breadcrumb"},"inLanguage":"nl-NL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/archive\/in-het-land-der-blinden\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/archive\/in-het-land-der-blinden\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Archives","item":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/archive\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"In het land der blinden…"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/#website","url":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/","name":"Mr. Hans van Mierlo stichting","description":"Just another WordPress site","publisher":{"@id":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"nl-NL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/#organization","name":"Mr. Hans van Mierlo Stichting","url":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"nl-NL","@id":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2021\/05\/Mr-Hans-van-Mierlo-stichting-logo.png","contentUrl":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2021\/05\/Mr-Hans-van-Mierlo-stichting-logo.png","width":1920,"height":1080,"caption":"Mr. Hans van Mierlo Stichting"},"image":{"@id":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/vanmierlostichting\/","https:\/\/x.com\/vmstichting","https:\/\/www.instagram.com\/mr.hansvanmierlostichting\/"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/wp-json\/wp\/v2\/archive\/30043","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/wp-json\/wp\/v2\/archive"}],"about":[{"href":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/wp-json\/wp\/v2\/types\/archive"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/wp-json\/wp\/v2\/users\/35"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/d66.nl\/vanmierlostichting\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=30043"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}