Blijf op de hoogte!

Steun ons en help Nederland vooruit

woensdag 30 november 2016

Inbreng Kees Verhoeven begroting Veiligheid en Justitie

Kees Verhoeven

Vandaag bespreekt de Tweede Kamer de begroting van Veiligheid en Justitie. Lees hieronder de inbreng van D66-Kamerlid Kees Verhoeven.

Voorzitter, dit kabinet is uitgeregeerd. En dat geldt zeker voor het ministerie van Veiligheid en Justitie. Het begon allemaal met grote verkiezingsbeloften, op die VVD-posters: ‘Straf voor wie straf verdient’, ‘meer straf en minder begrip voor criminelen’, ‘blauw hoort op straat, niet achter een bureau’. Maar wat kregen we met de VVD op VenJ? Een financiële puinhoop. Een reeks ingetrokken wetsvoorstellen. Ruzie met burgemeesters, zwartgelakte WOB-stukken, onderzoekscommissies naar schimmige deals en rare declaraties en steeds opnieuw excuses.

Voorzitter, het ministerie dacht te kunnen regeren via de media. Wekelijks waren er die vetgedrukte koppen, in de Telegraaf. Als Teeven en Opstelten weer een plannetje hadden om boeven te vangen. En dit weekend gaf de huidige minister van VenJ een ronkend interview in het AD. Onverminderd kloppen de VVD-bewindslieden zich op de borst. En beweren dat Nederland veiliger is geworden. Omdat de criminaliteitscijfers dalen. Maar wat ze er niet bij vertellen, is dat 55% van de gemelde misdaad niet wordt opgepakt door de politie; dat het ophelderingspercentage al jaren rond de 26 procent hangt; dat mensen steeds minder aangifte doen van een misdrijf; dat de criminaliteit in 95 gemeenten is gestegen; dat criminelen vrijuit gaan door werkdruk bij politie en OM. En dat cijfers over cybercriminaliteit ontbreken.

Aan het eind van deze lijdensweg deelt dit Kabinet nu verkiezingscadeautjes uit. En spreekt men van een prachtbegroting. Maar die 450 miljoen vergoedt geenszins de schade die de VVD heeft toegebracht aan het functioneren van onze rechtsstaat en het vertrouwen in de politiek. Voorzitter, de geloofwaardigheid van het ministerie is volledig verdwenen. En de beruchte communicatie-afdeling kan nog maar terecht bij een krant: En dat is de Fabeltjeskrant. Het zou grappig zijn als het niet zo triest was.

Voorzitter, we leven in tijden van terreurdreiging. Iedereen wil terrorisme aanpakken. Het Kabinet probeert het met nieuwe wetten en bevoegdheden. Terwijl de basis niet op de orde is en de praktische uitvoering rammelt. Veel kabinetsvoorstellen vreten aan onze rechtsstaat. Mensen opsluiten zonder concrete verdenking. Niet-verdachte burgers in datasleepnetten. Het baat niet maar het schaadt wel. D66 wil geen schijnveiligheid, geen verzwakt internet en geen zinloze berg data. Maar deskundige mensen, die gericht informatie verzamelen deze goed uitwisselen en nauwgezet behandelen. D66 wil de veiligheidsdiensten daarom maximaal uitrusten.

Allereerst de Koninklijke Marechaussee. Keer op keer zei D66: ‘zorg voor voldoende capaciteit!’ Steeds beweerde het kabinet dat die op orde kwam. Maar, afgelopen zomer moest het leger toch bijspringen. De minister van V&J vond het “heel normaal”, en onderdeel van “het protocol”. Nu ziet het kabinet eindelijk de urgentie en zet extra capaciteit in. Bravo! Geluisterd naar D66! Maar is het genoeg? Nee, opnieuw knip- en plakwerk. 350 fte heeft de Marechaussee nodig, anders wordt het herprioriteren, met directe gevolgen voor de veiligheid van Nederland. Dus is mijn vraag: Komt het kabinet over de brug, met de capaciteit die de Marechaussee echt nodig heeft?

Een andere cruciale schakel is natuurlijk de politie. D66 wil dat de politie en de wijkagent in het bijzonder zijn plek terug krijgt in de haarvaten van onze samenleving. De belofte was dat de wijkagent weer op volle sterkte in de wijk zou komen. Maar: De aanwezigheid zit niet op minimaal 80 procent. Hun bereikbaarheid is zeker geen 24 uur per dag. En er zijn te weinig wijkagenten uit verschillende etnische groepen. Voorzitter, drie wezenlijke punten waarvan D66 vindt dat dat in 2017 op orde moet.  Ten slotte over terreur, vanochtend berichtte de media over gelekte terreurdossiers van Europol. Klopt dit, en hoe kan dit gebeuren? Graag een reactie.

Voorzitter, dan het ‘Fenomeen van de Cyber’, zoals oud-minister Opstelten dat zo mooi zei. Ook hier heeft het kabinet de boel niet op orde. Neem de kansspelwet. Het kabinet wilde de werking van internet manipuleren, door websites te blokkeren via het DNS-protocol. Dat zou een ramp zijn voor onze online vrijheid. Gelukkig kon D66 daar een stokje voor steken. Of neem de hackwet, CC3. Die maakt mensen onveiliger. Kwetsbaarheden in telefoons en tablet worden niet gedicht, maar blijven open voor criminelen en buitenlandse inlichtingendiensten. En dan liggen er nog voorstellen als de WIV en de bewaarplicht. Die de datahooiberg vergroten, waardoor de naald verder uit zicht raakt.

Voorzitter, stuk voor stuk voorstellen die mensen onveiliger maken die slecht zijn voor onze economie. En die de vrijheid van het individu ernstig beperken. Het laatste beetje liberalisme is er bij de VVD wel af. Het is een rechts-conservatieve partij geworden.

Voorzitter, tegenover deze slechte wetten zet D66 tal van realistische voorstellen om onze cyberveiligheid en vrijheid écht te vergroten. Lees onze Techvisie en de initiatiefnota ‘Internet der Dingen’. Daar staan voorstellen in als: Vasthouden aan sterke encryptie, digitale vaardigheden in het onderwijs, een sterk en onafhankelijk NCSC, software aansprakelijkheid, minimumeisen voor op internet aangesloten apparaten, transparantie over algoritmes. Enzovoort. En voorzitter, we moeten politieagenten en rechercheur beter opleiden om cybercriminaliteit goed aan te kunnen pakken. En investeren in goede online recherche. Daarom heb ik een amendement ingediend om het budget van het Team High Tech Crime te verhogen. Én te investeren in een betere cybercrime preventie campagne.

Tot slot voorzitter, dit kabinet doet alsof veiligheid en vrijheid tegenover elkaar staan. Dat is kwalijke onzin. Want privacy is persoonlijke veiligheid en vrijheid van 17 miljoen Nederlanders. En door alle voorstellen van dit Kabinet wordt de persoonlijke levenssfeer van onschuldige burgers steeds kleiner. En dat moet echt stoppen. Maar helaas lezen we ook in deze laatste begroting niets terug dat de veiligheid en vrijheid van 17 miljoen Nederlanders versterkt!

Opnieuw minder budget voor onze privacy-waakhond de Autoriteit Persoonsgegevens. D66 pleit daarom voor een verdrievoudiging van het budget. En dit Kabinet zit op zijn handen bij ernstige datalekken bij gemeenten, energiebedrijven en ziekenhuizen. Eigen verantwoordelijkheid zegt de minister. Hoe houdbaar is dat als grootschalige datalekken toenemen? D66 wil een actieplan cyberveiligheid voor publieke instellingen. En het oplossen van privacy-knelpunten bij de decentralisatie. En natuurlijk het kadaster. Omroep PowNed liet zien dat iedereen in dit openbare register kan snuffelen naar gevoelige persoonsgegevens.

Het voorstel om ‘In bijzondere situaties gegevens van specifieke personen af te schermen’ is niet genoeg. D66 vindt dat alleen diegenen voor wie de gegevens noodzakelijk zijn, erbij moeten kunnen. En dat kan: Met een meldingsplicht voor openbare registers, zodat mensen kunnen zien wie welke persoonsgegevens van hen gebruikt en met welk doel dit gebeurt; En met een gegevensslot op alle openbare registers zodat alleen diegenen die een gerechtvaardigd belang hebben erbij kunnen. Dat kan bijvoorbeeld een belangentest zijn, zoals in Duitsland. Graag een reactie.

Voorzitter. Ik rond af. We willen allemaal een veiliger Nederland. Maar laten we stoppen met schone schijn. En kiezen voor echte oplossingen. Dit is de laatste begroting met de VVD op VenJ. Maar voor het volgende kabinet aan zet is, wachten nog cruciale maanden Ik wil graag van de minister weten of hij hier klaar voor is. Dank u wel.